انواريه ( ترجمه و شرح حكمة الاشراق سهروردى ) ( فارسى ) — صفحة 37

[ الرّوحانى ] ؛ و گيتى ، هو « 1 » العالم الظّلمانيّ الجسماني ] ] « 2 » تم كلامه رحمه اللّه . و غرض از ذكر اين عبارات اين است كه حكيم زرادشت كه از افاضل حكماى فارس [ است ] به كثرت موجودات عالم انوار قائل بوده است . و سبب تقسيم نمودن او عالم را به نور و ظلمانىّ ظلّ اين است كه او به مشاهده و الهام دريافته است كه عالم ظلمانى ، ظلّ عالم نورانيّت [ است ] . و كثرت موجودات اين عالم دليل است بر كثرت موجودات عالم نورانى ، تا ظلّ به مظلّ مطابق بوده باشد . و حكيم مذكور از جمله عرفاى موحدين است و لهذا شارح ، عليه الرّحمه ، او را امام كامل گفته است . و از كلام مصنّف نيز ظاهر مىشود كه او از جملهء حكماى الهى است . پس آنچه اكثر عوام مسلمانان در باب او خيال مىكنند كه او مشرك بوده است نه موحد ، « 3 » خطاى محض است . [ قوله ] : و حكماء الفرس كلّهم متفقون على هذا ، حتّى أنّ الماء كان له عندهم صاحب صنم من ملكوت و سمّوه « خرداد » و ما للاشجار سمّوه « مرداد » و ما للنار سمّوه « ارديبهشت » . « 4 » يعنى جميع حكماى فارس حكم كرده‌اند بر كثرت عقول مجرّده ، و گفته‌اند كه هر كدام از عناصر بسيط را رب النّوعى است كه جميع فيوض آن عنصر از آن عقل مىرسد ؛ و همچنين جميع انواع مركّبات را ارباب انواع است از عقول . و « ارديبهشت » و « خرداد » و « مرداد » اسامى ماهها و روزهاى اهل فارس است . اما نامهاى اين روزها اين است : اورمزد و بهمن و ارديبهشت و شهريور ، اسفندارمذ و خرداد و مرداد و دين بآذر « 5 » و آذر و آبان و خورشيد « 6 » ماه و تير و گوش و دين به مهر « 7 » و مهر و سروش و رشن « 8 » و فروردين و بهرام و رام و باد « 9 » و دين بدين « 10 » و دين و ارد « 11 » و اشتاد « 12 » و آسمان و زامياد « 13 » مهر اسفند « 14 » و انيران « 15 » . و نام