است دران أوان تمام شهرهاى مهم اسپانيا از قبيل قرطبه واشبيله وغرناطة به عنوان مراكز فتيان شهرت داشته وسران مسيحي مذهب هم پسران خود را براي ياد گرفتن آداب ورسوم جوانمردى بآن شهرها ميفرستادهاند وبه اين طريق شواليهگرى را ياد گرفتهاند . « 1 »
جوانمردى كه در اسپانيا يا سيسيل رواج پيدا كرده بود رابطهء وأضحى با آداب تصوف نداشته بلكه متضمن نوعي فعاليتهاى اجتماعي ورزمى بوده است مثلا أسب دوانى ويا مهارت تامه در سواري ونيزه وشمشيربازى وشجاعت وسخاوت وعشق با عفت ( وجنبهء أخير از اشعار عربى اسپانيولى هم ظاهر ميگردد ) مهمترين دورهء پيشرفت جوانمردى در آن ديار عهد عبد الرحمن سوم ( الناصر الدين اللّه 300 - 350 ه ) وحكم دوم ( المستنصر باللّه 350 - 366 ه ) ودورهء وزارت عظماى حاجب المنصور ( م 392 ه ) وزير هشام دوم المؤيد باللّه ( 399 366 ه ) است . مهمترين جنبهء فتوت اسلامى در آن سرزمين ، نشان دادن شجاعت فوق العادة وچابكدستى در اسبسوارى ( همان شهسوارى ) بوده وكساني كه داوطلب پيوستن به شهسواران ( - الفارسيون ) بودند بايستى صفات دهگانهء زير را داشته باشند : تقوى ، شجاعت ، حسن اخلاق ، ممارست در نيزهبازى ، تمرين تيراندازى ، عفت ، حيا ، أزين لحاظ « شهسوار » اسپانيولى داراى همان خصوصيات أدبي وهنرى ومذهبي بوده كه شيخ سهروردى هم براي فتى لازم مىشمارد « 2 » وشاعرى وفصاحت وبلاغت نيز از جملهء آن خصايص بوده است .
در ميان شهسواران اسپانيولى بذكر موسى بن أبي الغفران مىپردازيم . اين مرد شجاع وجوانمرد در دورهء ضعف حكومت مسلمين در اسپانيا چندين ماموريت شگفتانگيز انجام داده ودر شهر معروف غرناطة چندين بار در برابر وعليه سپاه فردى ناند پنجم حسابي داد شجاعت داده است ( ونيز يوسف بن تاشفين م
هامش
( 1 ) - آغاز وارتقاى شيوهء جوانمردى ( اردو ) سالنامهء نقوش 1958 م لاهور كه آقاى دكتر محمد صديق خان به بنده معرفى كردهاند .
( 2 ) - رسايل جوانمردان ، ص 158 .