اشاره به همين معنى است ، زيرا هر فيضى بممكنات در دنيا و آخرت رسيده و ميرسد توسّط اين خانواده بوده و اينان علّت غايى موجوداتند و شفاعت كبرى يكى از مصاديق مقام محمود است و از همين جهت نام مبارك آن حضرت احمد ، محمود ، محمّد گرديد « 1 » « ربّ » بمعنى مربّى و پروردگار است چون ذات مقدّس حق مربّى جميع موجودات است و تربيت اينست كه هر چيزى را از مرتبه استعداد و قابليّت بمقام فعليّت رسانده و كمالات لائق به او بخشيده و آن بر دو نوع است ، تكوينى و تشريعى :
تربيت تكوينى حقّ عبارت از افاضه وجود به تمام ماهيات ممكنه از عالم مجردات تا ماديّات و آنها را بواسطه اسباب و مقدّماتى كه به آنها احتياج دارند از مرتبه قابليّت بمقام فعليت رسانيدن است و تربيت تشريعى عبارت از تكميل نفوس انسانى بواسطه معارف حقه و ملكات حسنه و اعمال صالحه است كه موجب سعادت و رستگارى و نيل بفيوضات اخروى و نعم هميشگى خواهد بود و در تربيت سه چيز لازم است :
اوّل وجود مربّى ( بكسر باء ) يعنى تربيت كننده ، دوّم قابليّت مربّى ( بفتح باء ) يعنى تربيت شده ، سوّم مصادف نشدن با امورى كه مربّى را از قابليّت
هامش
( 1 ) . احمد يا افعل تفضيل بمعنى اسم فاعلى است يعنى حمدش نسبت بپروردگار از همه حمد كنندگان بيشتر است يا اسم تفضيل بمعنى اسم مفعولى است يعنى كمالات و صفات پسنديدهاش از همه موجودات بيشتر است و در هر صورت دليل بر افضليت اوست و محمد دلالتش بر اين معنى بيشتر است زيرا اسم مفعول از باب تفعيل است و صريح در مقام محموديت حضرتش مىباشد