و ظاهر اينست كه ذكر اقامه صلوة و ايتاء زكات در وصف ائمه هدى اشاره بمقام ولايت كليّه آنهاست كه مستفاد از آيه شريفه
إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ هُمْ راكِعُونَ
« 1 » مىباشد چنانچه ذكر امر بمعروف و نهى از منكر اشاره بمقام افضليّت آنها است كه از آيه شريفه
كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ
« 2 » مستفاد مىشود و ذكر جهاد در وصف آنها اشاره بمقام اصطفاء و اجتباء و انتخاب آنان كه از آيه شريفه
وَ جاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهادِهِ هُوَ اجْتَباكُمْ
« 3 » استفاده ميگردد
در بيان صلوة
كلام در بيان صلوة بسيار طويل الذيل و دامنهدار است و ما ناچار بنحو اختصار در چند موضع درباره آن بحث ميكنيم
موضع اول در معناى صلوة :
مشهور از مفسرين گفتهاند كه صلوة در لغت بمعنى دعا است و اين حرف مخدوش است بواسطه اينكه صلوة و افعال و مشتقّات آن بعلى متعدّى مىشود و اگر بمعنى دعا باشد ضدّ مقصود را مىرساند و باصطلاح نفرين مىشود و بعضى گفتند صلوة نسبت به خدا بمعنى رحمت و نسبت بملائكه استغفار ، و نسبت بمردم دعا است ، و اين معنى نيز صحيح نيست بواسطه اينكه علاوه بر اشكال قبل ، لازم آيد در آيه شريفه
إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ
الاية « 4 » لفظ در اكثر از معنى استعمال شود و تحقيق اينست كه صلوة بمعنى اراده خير است و اين معنى جامعى است كه مصاديق آن متفاوت مىشود ، چون اراده خير از خدا عين فعل اوست يعنى فعل از اراده
هامش
( 1 ) . سوره مائده آيه 6
( 2 ) . سوره آل عمران آيه 106
( 3 ) . سوره حج آيه 77
( 4 ) . سوره احزاب آيه 56