تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى ) — صفحة 1313

مساهمون:

ص١٣١٣
رودكى فرمايد : بيت « 1 »
جهانا چه بينى تو از بچگان * كه گه مادرى گاه مادندرا
و در سامى فى الاسامى مادر اندر آمده و در فرهنگ مارندر . و مايندر نيز به اين معنى است .

ماسور

- [ بضم سين ] چيزى بهم آميخته باشد و - بشين معجمه - [ 1 ] نيز به نظر رسيده .

مشكدر

- [ بفتح ميم ] نام جانوريست كه مشك را مىدرد « 2 » كذا فى الادات .

مارخور

- نوعى از گوسپند كوهى كه مار را مىخورد و مارخوار نيز گويند .

مارسار

- يكى « 3 » از نامهاى ضحاك باشد چنان كه « 4 » سوزنى گويد : شعر « 5 »
كه گاوسار فريدون بمارسار چه كرد * بتازيانه همى كرد شاه در هيجا
و معنى تركيبى آن مار مانند و مارسر باشد [ 2 ] .

مازه‌ور

- [ بفتح زاى معجمه و واو ] بمعنى درد پشت باشد در فرهنگ [ 3 ] .

مناور

- [ بنون و واو . به وزن تكاور ] نام شهريست نزديك چين و حسن خيز باشد . مثالش شاعر گويد : بيت
اى حوروش بتى كه چو بينند مر ترا * گويند روى خوب تو ماه مناورى « 6 »
و بعضى گويند بتخانه باشد .

مرغزار

- « 6 » [ بفتح ميم و سكون راء و غين ] جايى كه سبزهء كم قد كه زياده از شبرى نباشد بسيار رسته باشد چنان كه مطلقا زمين ننمايد . مثال استاد فرخى [ گويد ] : بيت
مرغزارى هست گيتى و تو شيرى از قياس * بس هزبران را كه تو كردى برون زين مرغزار « 7 »

مهتر « 8 »

- يعنى سردار و رئيس و بزرگ قوم
هامش
( 1 ) - كلمه از « ك » است . ( 2 ) - « س » : مىداد . ( 3 ) - « س » « الف » : نام يكى . ( متن از « غ » و « ك » است ) . ( 4 ) - اصل : چنانچه . ( 5 ) - « س » ندارد . ( 6 ) - در لغت‌نامهء اسدى : گويند خوبرويان ( ظ : خوب‌رويا ! ) ماه مناورى . ( 7 ) - اصل : كه تو گم كرده‌اى در سبزه‌زار . ( متن از ديوان فرخى چاپ نگارنده است ) . ( 8 ) - اين لغت و شرح آن از « غ » و « ك » است .
( 1 ) يعنى : ماشور . ( 2 ) ماردوش . مارفش . ( 3 ) در برهان مازه‌درد آمده است و مازه‌ور ندارد . و گويد مازه در نيز گويند . و مازه درد صحيح مىنمايد .