دنه
- بفتح دال و نون نعمت و شادى باشد مثالش خلاق المعانى گويد :
بيت
حاش للّه گر كند بيوند با طبع تو غم * طبع غم را از نشاط او پديد آيد دنه
و در تحفه بمعنى دويدن باشد و بمعنى تكبر و غرور نيز آمده . به اين معنى شاه « 1 » ناصر خسرو فرمايد :
بيت « 2 »
مثلست آنكه چو موشان همه بيكار بمانند * دنهشان گيرد و آيند و « 3 » سر گربه بخارند
ده ده
- يعنى زرسرهء تمام عيار . مثالش سيف « 1 » اسفرنگى گويد :
بيت
سر اكابر ايام شمس دولت و دين * زهى ز گوهر تو زر مردمى ده ده
دشنه
- [ بفتح دال ] خنجر باشد . مثالش منجيك گويد :
بيت
ابو المظفر شاه جهانيان كه بريد * به تيز دشنهء آزادگى گلوى سؤال
در نسخهء محمد هندو شاه خنجرى باشد كه عياران دارند « 4 » .
دهله
- [ به وزن شحنه ] در نسخهء حليمى بمعنى حشيشى باشد كه گون نيز گويند چنان كه « 5 » شاعر گويد :
بيت
بر پشت اگر خاركشى و دخ و دهله * به زانكه « 6 » ز دو نان طلبى ناسره كهله « 7 »
و بمعنى پل نيز آورده كه به عربى قنطره گويند .
درزاده
- يعنى آن تخته كه آسيابانان پيش آب گذارند كه آب به راه دگر « 8 » برود .
ديبه
- همان ديباى مرقوم . مثالش حكيم ازرقى گويد :
بيت
تو گوئى خدمتى سازد همى بر رسم نوروزى * به شكل لؤلؤ عمان بنقش ديبه صنعا
دوله
- [ بفتح دال و لام ] در نسخهء ميرزا پيمانهء شراب باشد ، و بمعنى گردباد نيز آمده . و در سامى [ بضم دال ] همين گردباد باشد و در مؤيد الفضلاء [ بفتح دال ] همين گرد باد باشد و در مؤيد الفضلاء [ بفتح دال ] بهر دو معنى مذكور آمده و بضم دال شخصى بود كه خود را دانا و بزرگ داند و نباشد . و در فرهنگ بفتح دال بمعنى
هامش
( 1 ) كلمه از « ن » است .
( 2 ) كلمه در « س » نيست .
( 3 ) در « س » و « ن » واو نيست .
( 4 ) « ن » : بر ميان زنند
( 5 ) اصل : چنانچه .
( 6 ) بجز « ن » : زين كه .
( 7 ) « س » : لهله .
( 8 ) بجز « س » : ديگر .