سرعتى كه مواد غذايى از مسير مجارى گوارشى و رودهاى عبور مىكند .
بدن در مواردى كه براى رشد و براى ذخيره در دوران باردارى و شيردهى احتياج به كلسيم دارد مقدار بيشترى كلسيم جذب مىكند . ظاهرا در مواردى كه مواد غذايى زياد و قوى از نظر كلسيم خورده مىشود بدن به نسبت كمترى كلسيم جذب مىكند ولى در مواردى كه مواد غذايى كم و ضعيف خورده مىشود نسبت بيشترى جذب مىكند . ولى بههرحال چون نسبت مطرح است معنىاش اين است در مواردى كه انسان غذاى زياد و پركلسيم مىخورد مقدار كلسيم جذب شده گو اينكه از نظر نسبت به مقدار غذاى خورده شده كم است ولى از نظر مقدار مطلق زيادتر از موقعى است كه كم غذا خورده مىشود و يا مواد غذايى كمكلسيم مىخورد .
لاكتوز يا قند بهويژه براى افزايش توانايى بدن در جذب كلسيم نقش مهمى دارد .
بعضى از پروتئينها و آمينو اسيدها نيز مهم هستند . و به علت جمع دو عامل فوق در شير است كه جذب كلسيم از شير خيلى عالى صورت مىگيرد . جذب كلسيم از مواد گياهى تا حدودى كمتر از شير است . وجود مواد ليفى و زبر و خشن در سبزيجات و برگهاى سبزى موجب مىشود كه آنها در رودهها سريعتر حركت كرده و در نتيجه جذب كلسيم از سبزيجات كم شود .
اسفناج ، برگ چغندر ، ريواس داراى مادهء شيميايى اكساليك اسيد « 1 » هستند كه با كلسيم تركيب شده و كلسيم اكسالات مىسازد كه چون غير محلول در مايعهاى رودهاى است كلسيم جذب نشده از طريق مدفوع دفع مىشود . پوستهء خارجى دانههاى غلات مانند سبوس گندم داراى فيتيك اسيد « 2 » است كه با فسفر تركيب شده و فيتاتهايى تشكيل مىدهند . فيتاتها بخصوص در بچههايى كه در بدن آنها مقدار زيادى فيتيك اسيد همراه با مقدار ضعيفى كلسيم و ويتامين
D
باشد در كاهش جذب كلسيم نقش دارند .
مواد ملين و مسهلها نيز ظاهرا جذب كلسيم را كاهش مىدهند .
هامش
( 1 ) .Oxalic acid .( 2 ) .Phytic acid .