ساقهء آن داراى شيارهاى طولى موازى است . برگهاى آن با بريدگى عميق به طورى است كه برگ تبديل به نخها مىشود . دمبرگها در نزديك ساقه حالت غلاف پيدا مىكند . گلهاى آن زرد و بدون طبق به صورت چتر گروهى در انتهاى شاخهء گلدهنده ظاهر مىشود . ميوهء آن كوچك به طول 12 - 6 ميلىمتر و عرض 3 - 2 ميلىمتر كه طرفين آن ضخيم است . بوتهء رازيانه ظاهرا از دور شبيه بوتهء شود است ولى عطر گياه و ارتفاع بيشتر و ريشهء ضخيمتر ، آن را از شود كاملا متمايز مىسازد .
تكثير رازيانه از طريق كاشت بذر آن در بهار انجام مىگيرد . ممكن است ابتدا بذر را در خزانه بكارند و پس از اينكه گياه چندبرگه شد به زمين اصلى منتقل نمايند . گاهى نيز مستقيما در زمين اصلى مىكارند . زمين آفتابگير و با زهكش خوب را دوست دارد و به آبيارى زياد در فصل گرما احتياج دارد .
برگ رازيانه را پس از رشد كامل گياه و بىدرنگ قبل از آغاز ظهور گلها و يا در شروع باز شدن اولين گل برداشت مىكنند ، يعنى در حدود ماه خرداد . تخم رازيانه را كه مهمترين قسمت دارويى آن است ، وقتى كه ميوهها زردرنگ شد مىچينند و براى اين كار سرشاخههاى ميوهدار را ظرف 4 - 3 هفته بتدريج كه مىرسند مىچينند و تخم آن را مىگيرند . ريشهء رازيانه را كه ضخيم و مخروطىشكل به رنگ سفيد و معطر است ، پس از خارج كردن از زمين خوب شسته تميز كرده قطعهقطعه نموده و خشك مىكنند .
رازيانه در اروپا و آسيا بخصوص در مناطق با آب و هواى مديترانهاى انتشار دارد . در ايران در مناطق شمالى ايران در دامنههاى البرز در ارتفاعات 750 مترى و در شمال هرزويل در مسير رودخانه بهطور خودرو ديده مىشود .
تركيبات شيميايى
از نظر تركيبات شيميايى تخم آن داراى يك اسانس روغنى فرّار است كه قسمت عمدهء آن آنتول ( در حدود 60 درصد ) است و به علاوه اسانس رازيانه داراى قند ، لعاب ، مقدار كمى تانن ، روغن ثابت ليماراز « 1 » و همچنين مواد فنچون « 2 » ، فلاندرن « 3 » ،
هامش
( 1 ) .Limarase( 2 ) .Fenchon( 3 ) .Phelandrene