علاقهاى مفرط داشت ، اول كسى است كه امر كرد كتابهاى طب ، نجوم و كيميا را برايش ترجمه نمايند . « 1 » ابن جلجل نيز در ترجمهء احوال « ماسرجويه » مىگويد : خليفه اموى عمر بن عبد العزيز نسخهء ترجمهء عربى ماسرجويه را در گنجينهء كتابخانههاى دولت بنى اميه يافت . . . و سرانجام آن كتاب را در دسترس مسلمانان قرار داد . « 2 »
بنى عباس و ترجمه كتب يونانى
همانطور كه قبلا اشاره شد برخى از مسيحيان و يا گاهى يهودىها ، زبان يونانى مىدانستهاند و ترجمه كتابهاى يونانى عموما توسط آنان انجام مىگرفته است .
ابن نديم در كتاب الفهرست ، زير عنوان : « نام مترجمان به زبان عربى » نام افراد زيادى را ذكر مىكند كه حد اقل بيشترين آنها مسيحى هستند . « 3 » بازار ترجمه در اين دوران آنچنان گرم بوده است كه دكتر الگود مىنويسد : « معرفى همهء مترجمانى كه در دربار مأمون خدمت كردهاند خستهكننده و بىفايده است . لكلرك در جلد دوم از كتاب تاريخ طب عرب ، از 101 نفر بهطور مجمل نام برده است » . « 4 » از مترجمين معروف دوره بنى عباس بهعنوان نمونه ، يكى « حنين بن اسحاق عبادى » است كه از نصرانىهاى حيره و طبيب و مترجم كتابهاى زيادى بوده و به يونانى و سريانى و عربى تسلط داشته است . « 5 » ديگر « قسطا » بن لوقا بعلبكى است كه در زبان يونانى فصيح بوده و از كتابهاى باستانى ترجمههايى داشته « 6 » است . « حبيش بن حسن اعسم » نصرانى شاگرد
هامش
( 1 ) - كتاب الفهرست ، ص 635 ، و طب الصادق ، ص 34 .
( 2 ) - طبقات الاطباء و الحكماء ، ص 45 .
( 3 ) - كتاب الفهرست ، ص 445 .
( 4 ) - تاريخ پزشكى ايران ، ص 141 .
( 5 ) - كتاب الفهرست ، ص 524 .
( 6 ) - همان ، ص 525 .