هروى ، نيز از اطباى نويسنده بود ولى فقط به نثر مىنوشت . او رسالهاى دربارهء امور پزشكى تأليف و آن را به نام ظهير الدين محمد ارمك كه از وزراى دربار هرات بود كرد ، اما معروفيت وى بيشتر بهخاطر تأليف دو كتاب لغت است كه يكى را « جواهر لغات » و ديگرى را « بحر الجواهر » ناميده است » ( طب در دورهء صفويه ، ص 135 ) .
توضيح :
از دو كتاب فوق ، فقط كتاب « بحر الجواهر » در الذريعه آمده و در آنجا اشارهاى به كتاب ديگر ، يعنى « جواهر لغات » نشده است .
17 - « طب در دوره صفويه » ( ص 39 ) در مورد كتاب رديف 80 : « تحفهء سليمانى » يا « تحفة المؤمنين » ( يا « التحفة » بنا بر الذريعه ) مىنويسد : « تأليف اين كتاب در سال 1080 به پايان رسيده و به نام شاه سليمان شده است و به همين دليل هم گاهى « تحفهء سليمانى » ناميده مىشود . اين كتاب را نبايد با كتاب ديگرى به همين نام ( « تحفهء سليمانى » : رديف 83 ) كه توسط محمد هاشم بن محمد طاهر تهرانى در همان ايام نوشته است اشتباه كرد » .
در صفحه 41 همين كتاب نيز آمده است : « ارزش كتاب تحفة المؤمنين از نظر داروسازى از كتاب دهم ذخيرهء خوارزمشاهى ، و حتى از كتاب شفائى [ قرابادين ] و يا كتاب عين الملك [ الفاظ الادويه ] به مراتب بيشتر است . در اين كتاب ، جز در موارد معدود كه مطالب قدرى گنگ نوشته شدهاند ، ادويه و داروها با نظم و ترتيب شرح داده شدهاند » . همچنين در صفحه 42 چنين مىگويد : « كتاب مزبور [ تحفة المؤمنين ] در سال 1266 در دهلى ، در سال 1374 در اصفهان و در سالهاى 1391 و 1301 در لاكنؤ به چاپ رسيده است » .
بررسى متون طب شيعه در تاريخ پزشكى ( فارسى ) — صفحة 280
مساهمون: حسن منتصب مجابى
ص٢٨٠