گوشت سرخ است . من اين كتاب را به سريانى براى سلمويه ، و به عربى براى احمد بن موسى ترجمه كردم .
63 . كتابه فى تولد الجنين المولود لسبعة اشهر
كتاب او در تولد جنين هفت ماهه ؛ اين كتاب در يك مقاله است . نسخهاى از آن نزد من بود ، ولى خواندن آنچنانكه بايد براى من ميسر نگرديد تا چه رسد به ترجمهء آن - باوجود آنكه كتابى نيكو و تازه و پرسود است . سپس ، آن را به سريانى و عربى ترجمه كردم .
64 . كتابه فى المرة السوداء
كتاب او در تلخهء سياه ؛ اين كتاب نيز در يك مقاله است كه در آن اقسام سودا و سبب آن را وصف مىكند . ايوب ، در همين نزديكى ، آن را براى بختيشوع بن جبرئيل ترجمه كرده بود ؛ سپس ، اصطفن آن را براى محمد بن موسى بن عربى ترجمه كرد ، و بعد من آن را ترجمه كردم [ اين نيز از كتابهايى است كه او تلخيص و عيسى ترجمه كرده است ] .
65 . كتابه فى ادوار الحميات و تراكيبها
كتاب او در دورهها و تركيبهاى تبها ؛ اين كتاب نيز در يك مقاله است كه در آن با گروهى كه در امر دورهها و تركيبهاى تبها اشتباه افتادهاند به مناقضت پرداخته است . نسخهاى از آن به يونانى نزد من بود ولى ترجمهء آن به سريانى براى من ممكن نگرديد و سپس آن را ترجمه كردم و عنوان اين كتاب نزد جالينوس مناقضة من تكلم فى الرسوم است . مقالهء ديگرى در اين باب به جالينوس نسبت داده شده كه از او نيست .
اما ، از كتابهاى او كه معروف به « فى سابق العلم » هستند غير از كتاب بحران و كتاب ايام بحران و كتابهاى كوچك و بزرگ در نبض ، كه اين دو اخير پيش از اين ياد گرديد ، كتابهايى است كه اكنون به ياد آنها مىپردازم :
66 . جملة كتابه الكبير فى النبض
مجمل كتاب بزرگ او در نبض ؛ جالينوس ياد كرده كه كتاب بزرگ خود را در نبض در يك مقاله خلاصه كرده است . ولى من مقالهاى به يونانى ديدم كه بدانگونه بود و نمىپذيرم كه جالينوس آن مقاله را نوشته ؛ زيرا ، احاطه بر همهء آنچه دربارهء نبض مورد نياز است ندارد ، گذشته از اينكه مقالهء خوبى هم نيست . شايد جالينوس وعده داده كه آن مقاله را بنويسد ، ولى آمادگى آن را نيافته و چون