دين اسلام با ضرورى قرار دادن درمان ، افراد را به مراجعه به نيروهاى پزشكى تشويق نموده و بدينسان با دخالت ساير نيروهاى غير متخصص در امر درمان مبارزه كرده است . در برخى روايات از پيامبر اكرم نقل شده است كه بيمار بايد به بهترين كارشناسان رجوع كند و از رفتن نزد پزشكان جاهل يا مدعيان طبابت خوددارى ورزد زيرا نادانى آنان در تشخيص موجب انتخاب روش اشتباه در تجويز دارو و درمان مىشود و بيمارى بهبودى نمىيابد بلكه ضررهاى فراوان ديگرى متوجه بيمار مىسازد ( 10 ) .
عوامل موفقيت درمان از ديدگاه اسلام :
ذكر عوامل مؤثر بر موفقيت درمان در روايات اسلامى و نكات ظريفى كه در آنها بيان گرديده است روشى براى بهبود روحيه بيمار و همچنين جهت دادن به فعاليتهاى بيمار به منظور درمان و بهبودى است . در روايات متعدد به نقش ذكر و ياد خدا و دعا ، صدقه دادن و عدم درمان با حرام بهعنوان عواملى كه شفا و بهبودى را تسريع مىكنند ، اشاره شده است . در سوره مباركه اسرا ، آيه شريفه 82 چنين آمده است : " و ما از قرآن آنچه را كه مايه شفا و رحمت براى افراد باايمان است نازل كرديم " ( 8 ) . در دعاى كميل چنين مىخوانيم : " يا من اسمه دواء و ذكره شفاء " ( 13 ) . وجود اذكار و ادعيه متعدد كه براى درمان بيماريهاى مختلف در كتب مذهبى از جمله كتاب ارزشمند مفاتيح الجنان ذكر شده ، براستى مىتواند روزنه اميدى براى بيمارانى باشد كه از درمانهاى مادى و جسمانى نتيجهاى عايدشان نشده است .
بايد دانست كه ذكر اين موضوعات بهمعناى نفى جستجوى راههاى درمان و مراجعه به پزشك نمىباشد . در اين رابطه علامه فقيد محمد تقى جعفرى چنين مىگويد : " البته از نظر واقعى توجه انسان در همه حال به خداوند بزرگ بسيار مطلوب است ولى معناى اين اصل چنين نيست كه كوششها و فعاليتهاى خود را رها ساخته و دعا را وسيله مادى و معنوى قرار بدهيم . اين توهم پوچ مخصوصا در دين اسلام كه شالوده خود را روى اصل " و ان ليس للانسان الا ما سعى و ان سعيه سوف يرى " گذاشته است بطور جدى محكوم شده است ( 14 ) .