« من عمل بما يعلم ورثه اللَّه علم ما لم يعلم . »
« 1 » ؛ يعنى كسى كه عمل كند به آنچه علم به آن دارد عالم مىكند خداى تعالى او را به آنچه علم ندارد ؛ سيم آنكه رسول صلّى اللَّه عليه و آله نص كرده است براى او علاماتى كه نزد آن علامات حوادثى است و هر حادثه دلالت مىكند بر حادثهء ديگر تا اينكه منتهى شود به هزار حادثه . پس چون آن حضرت دانسته هزار علامت را به سبب هر علامتى از آنها هزار علامت دانسته . و چيزى كه نزديك مىگرداند اين وجه آخر را به صحت و صواب ، اين است كه نقل كردهاند آن حضرت خبر داد مرا به امورى پيش از آنكه واقع شود ( 30 ) بعد از آن فرمود اين كلام را :
علّمنى رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله . . .
تعليم كرد مرا رسول صلّى اللَّه عليه و آله ( تا آخر حديث كه مذكور شد ) .
بعضى شيعه گفتهاند كه معنى اين كلام اين است كه نبى صلّى اللَّه عليه و آله نص كرده است بر صفت چيزى كه حكمى دارد به طريق اجمال نه به تفصيل . ( 31 ) مثل اينكه فرموده است :
« يحرم من الرّضاع ما يحرم بالنّسب . »
« 2 » ؛ يعنى حرام است به سبب شير آنچه حرام است به سبب نسب .
پس اين بابى است كه معلوم مىشود از آن تحريم خواهر رضاعى و مادر رضاعى و خاله و عمه و دختر برادر و دختر خواهر . ( زيرا نسبى اينها حرام است پس رضاعى حرام خواهد بود به حكم اين . ) ( 32 ) و مثل قول امام جعفر صادق عليه السّلام :
« الرّبا في كلّ مكيل و موزون . »
ربا در هر چيزى كه به كيل و وزن در آيد حرام است . پس معلوم شد به اين حكم
هامش
( 1 ) « كنز العمّال هندى » حديث شماره 28661 .
( 2 ) « جامع الاصول » 11 / 475 حديث 9033 .