يا شوق خداوند عزيز و رحمان گريه كند كه گذشته از ثواب و رستگارى در اين گريه ، دافع رطوبات دماغى است و ذهن و مشاعر را زكيه مىگرداند .
غضبناكى به اعتدال ، گاهى دل را از فضول رطوبى پاك مىكند و رفع جبن و بخل مىنمايد . و نيز سكون نفسانى ، بعد از بروز كسالت دماغ از براى استراحت ارواح و قوا لازم است و گرنه بسا شده است كه از كثرت فكر ، وسواس و ماليخوليا عارض شده است .
اما قسم ثانى : كه اشتغال به امورى مىباشد كه تقويتكنندهء قوتهاى بدنى است :
و آن امور ، يا « اسباب خارجه از بدن » است ؛ مثل رياضت و مالندگى و روغنمالى و حمام رفتن و اغتسال به آب سرد يا گرم و با سرور و نشاط بودن كه هريك از جهتى تقويت قوتهاى بدنى و اعانت بر طبيعت مىنمايد و يا « اسباب وارده به داخل بدن » است از اغذيه دوائيه و ادويه مطلقه و ابازير و عقاقير و يا ادويه سمّيّه و يا ترياقيه و يا اشربه و غير آنها .
اما « تقويت بدن ، به كمك امور خارجه » ،
پس رياضت معتدله ، به واسطه تحليل فضول و احداث حرارت معينهء بر حرارت غريزيه ، اعانت مىكند طبيعت را كه افعال لازمهاش به نيكوئى صورت حصول مىپذيرد .
مالندگى نيز اعانت بر تحليل رطوبتهاى زير جلد و عصبهاى قريبه از جلد مىنمايد و تحليل فضول قريبه از موضع مالندگى ، باعث توجه فضول بعيده از موضع است تا عوض فضول تحليل رفته شده باشد . بعد از توجه ، باز دلك ، آن را تحليل مىبرد و به تدريج ، همه فضول مستعده به اينگونه تحليل ، فانى مىشود و حرارت مالندگى ، معينه بر فعل حرارت غريزيه مىشود .
روغنمالى - ، يا به روغنهاى حاره محلله است و يا به روغنهاى معتدله مرطبه . در صورت اولى ، تحليل فضول مىنمايد و يا تبديل مزاج . و در صورت ثانيه ، ترطيب و رفع خشكى اعضاء و خستگىها را مىكند و يا به روغنهاى باردهء مرطبه و يا مبدلهء مزاج است در اينجا ديگر به تحليل ، اعانت بر طبيعت نمىنمايند ؛ بلكه عضو را از سوء مزاج مىرهاند كه به نحو سزاوار ، قبول فعل طبيعت را مىكند و افعال خود عضو نيز على ما ينبغى ؛ بدون ضعفى يا تشويشى صادر مىشود .
اما « استحمام » يعنى حمام رفتن به اعتدال نيز تقويت قوتهاى بدنى را مىنمايد به واسطه تحليل فضلى كه قابل تحليل رفتن باشد و به واسطه تنظيف چركهاى ظاهر بدن و