و صافش را با ترنجبين تا ده مثقال بياشامند . و اضافهء فلوس خالص و روغن بادام براى رفع اين اورام ، بسيار مفيد است .
از روز دهم تا شانزده هم به سه مسهل مشروب ، مبالغه در تنقيه نمايند . و در مرضائى كه تنفّر از اين قبيل مسهل دارند و مظنّه مىرود كه قى نمايند ، آشاميدن نمك فرنگى در لعاب اسفرزه يا عرق نيلوفر داغ حل كرده با شيرخشت ، بدلش واقع مىشود و ضررى به آلات تنفّس ندارد .
بايد دانست كه اوزان ادويهء مذكوره ، براى اسنان از چهارده ساله به بعد است و در صبيان و اطفال ، مىبايد كمتر نمايند . در اطفال رضيعه ، لازم نيست كه مرضعهء آنها با دواهاى لازمه تماما شركت نمايند ؛ ولى اصلاح شير آنها لازم است به تجويز فصد و آشاميدن عرقهاى مناسبه و شرب ماء الشّعير و امالههاى جزئيّه و اغذيهء مناسبه و پرهيز از چيزهائى كه به اين امراض مضرّ است ، لا بّد منه مىباشد .
بايد دانست كه امراض آلات تنفّس ، شامله امراض قلب و ناخوشىهاى واقعه در ريه و اغشيهء حاويهء آنها و آفات اصوات و اورام حادثه و جراحات عارضه و سدد در مجارى آنها و سوءمزاجات اتّفاقيه - چه قبل از عروض امراض و چه مخلفهء بعد از رفع اين امراض - مىباشد و تماما به همين معالجات - ان شاء الله - شفا مىيابند . تفاوتى كه هست در سوءمزاجات واقعه قبل يا بعد است از جهت اينكه رفع آنها ، لا بدّا بايد در زمانى اطول شود ؛ مثلا محتاج به شرب شير الاغ و يا آشاميدن آب طبيخ بيخ چينى يا عشبه يا لعوقات و امثال آنها مىباشد ؛ زيرا كه اينها مبدلهء مزاجند و مداومت آنها ، در تبديل مزاج ، لازم است .
[ سوء القنيه ]
بايد دانست كه از جملهء امراضى كه به تبعيت علل اعضاء تنفّس پديدار مىشود ، سوء القنيه است كه بعد از مدتى منجّر به استسقاء لحمى مىشود ؛ خاصه طول ضيق نفس . و هر گاه در گوارش غذا و هضم معدى ، نقصانى پديدار شود ، استسقاى طبلى بروز نمايد . و در صورت فساد هضم ، مىشود كه كيموسات غليظه ، به مرور وارد كبد شود و سده در محدب كبد بهم رسد و مائيت ، در مواضع خاليه جمع آيد و بروز استسقاء زقى شود .
در اين صور ، قبل از بروز سوء القنية هرگاه داغ بازو را گذارند كه افاقه از تنگى نفس نمايد و منع نزلات دماغى كند ، ايمن از عروض امراض تابعه خواهند شد . و در ابتداى بروز آن امراض هم فائده كليه دارد ؛ خاصه كه به اهتمام در تجويد هضم معدى باشد و رعايت احوال كبد را هم نمايند كه اگر در قوايش ضعفى ملاحظه نمايند مبادرت به