تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح و نگارش نو و روان از تسهيل العلاج و رساله حافظ الصحة ( فارسى ) — صفحة 122

مساهمون:

ص١٢٢
قوىتر و مليّن‌تر تا سه چهار آب تا عصر معمول دارند تا طبيعت ، عمل‌هاى كامله نمايد . غذاى روز چهارم ، بايد اكتفا به نخوداب يا لعاب شوربا باشد و شب را هم اقتصار بر همين اغذيهء ملينه نمايد . روز پنجم : صبح روز پنجم باز هم احوال بيمار و زبان او را ملاحظه كند ؛ اگر تب نباشد يا خفيفه باشد ، نبايد در آشاميدن مطفئات خون كوتاهى كند و اگر هم نياز به اعادهء فصد باشد و قوت مساعدت كند ، بعد از صرف منضج و قبل از خوردن شوربا - مگر اينكه احتمال انتقال غليانى به عفونى باشد كه در اين صورت بايد تا غروب صبر كنند كه اگر تغييراتى چون قشعريره و غيره كه علامات نوبه هستند يا اشتدادى در احوال كه دلايل أعراض غبّ لازمه است ، مانند بروز تلخى دهان و التهاب و عطش و خشكى حلق و مناخر بروز نكند و بر همان احوال تب غليانى باقى باشد ، در اين صورت در هنگام غروب - از رگى از دست راست كه فصد نشده فصد كنند . و اگر عارضه‌يى در سمت چپ بدن باشد ، مثلا درد شقيقهء چپ يا حلق يا نزله يا اورام آن نواحى يا خفگى يا طپش قلب يا ورم و سفتى طحال و امثال آنها باشد ، از رگ دست چپ ، بيمار را فصد كنند و در فصد رگ سمت چپ ، بيشتر ملاحظهء توان بيمار و لون و قوام خون را بكنند كه بيشتر از حدّى كه بيمار توان دارد و خون او رقيق مىشود و سياهى آن از بين مىرود ، از او خون نگيرند ؛ زيرا احتمال وقوع در ضعف در اين سمت بيشتر است . بعد از فراغ از فصد ، برحسب تمايل بيمار و تناسب با او ، سكنجبين يا چاى - با قند - يا بيدمشك يا تخم ريحان بياشامد و شب را به آش ترشىدار زود
هامش
- شيرينى موجب تنفر طبع باشند ، با ترنجبين يا شيرخشت بياشامد ؛ همچنين مىتواند با آب آلوى خيسانيده يا افشردهء تمر بخورد ؛ خصوصا اگر عادت به آشاميدن آنها داشته باشد ؛ تا طبيعت ، عمل‌هاى كامله كند .