و به شرطى كه مانع نباشد دادن شيرهء آلوبخارا و شيره زرشك و سكنجبين مناسب باشد و در روز نوبت قى با سكنجبين و امثال آن كنند و عرق كه آيد از پارچه مسح كند تا ماده از راه عرق مندفع گردد و در تپ صفراوى جميع اشربه غير حامضه احتمال استحاله بصفرا دارند مگر شربت نيلوفر بالخاصيت مستحيل نمىشود و جايى كه تپ شديد باشد احتياج منضج نمىشود و در روز هشتم و دهم و دوازدهم از مسهل بارد تنقيه كنند و بعد از پنج روز قرص طباشير ملين يا آب كاسنى سبز مروق بايد داد و بعد آن بعلاج تپ مركب بايد پرداخت و اگر تپ بلغمى باشد مىبايد كه تا بروز چهارم تبريد خفيف دهند و چون ماده غليظست روز پنجم ادويه قليل الحرارة از منضج گرم گرفته شب در آب گرم تر كند صباح ماليده صاف نموده شربت بنفشه و خاكسى را داخل نموده بدهند و بعد از نضج بروز مسهل از مسهل گرم كه از ان ادويه شديد الحرارة دور كرده باشند تنقيه كنند و در مسهل دوم يا سوم داخل نموده سنامكى و غاريقون و تربد نيز حكم نمودهاند و ايام مسهل اينست هشتم و دهم و دوازدهم و شانزدهم و هيزدهم و بست و دوم و بست و سوم و بست و پنجم و بست و ششم و بست و هشتم و بست و نهم و سىام و سى و دوم و سى و سوم و سى و پنجم و سى و ششم و سى و هشتم و سى و نهم و اگر درين ايام نوبت افتد پس بايد كه در روز بحران كه قوى نيستند مثل نهم و مانند آن مسهل دهند و نيز در روز نوبت معلوم كنند كه نوبت كدام وقت مىآيد مثلا اگر دو پهر مىآيد مسهل پهر شب باقيمانده بايد داد كه عمل مسهل تا وقت آمدن نوبت منقطع گردد و اگر طبيب مناسب داند بعد از نوبت مسهل دهد اگر تپ مثلا در دو پهر اول شنبه آيد آن روز را روز اول تپ شمارند و اگر بعد از دو پهر آيد آن را در حساب ندارند بلكه شمار روز اول از روز يكشنبه كنند مگر آنكه تپ نوبه باشد و ايام بحران كه در ان جميع مستفرغات ممنوعاند اينست چهارم هفتم يازدهم چهاردهم و هفتدهم بستم و بست و يكم و بست و چهارم بست و هفتم و سى و يكم و سى و چهارم و سى و هفتم و چهلم بعضى از ان منذر ببعضاند چنانچه روز چهارم به هفتم و يازدهم بچهاردهم و هفتدهم با بستم و بست و يكم و بست و چهارم به بست هفتم و
مخازن التعليم ( فارسى ) — صفحة 234
مساهمون: محمد صادق على خان
ص٢٣٤