تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مرآة البلدان ( فارسى ) — صفحة 849

مساهمون:

ص٨٤٩
مادر او صبيهء محمد خان خالوى حضرت شهريار ايران و [ خواهر ] امير سليمان خان قاجار قريونلو بود « 2 » . سيم : محمد ولى ميرزا تولد او در غرهء شوال ، والدهء او اصفهانيه بود . چهارم : نواب مستطاب شاهزاده عباس ميرزا تولد آن بزرگوار در چهارشنبه چهارم ذيحجه و والدهء ايشان صبيهء امير كبير فتحعلى خان قاجار دولو بود « 3 » . پنجم : حسينعلى ميرزا كه در روز عيد اضحى متولد شد « 4 » . حضرت آقا محمد شاه سه تن از اين شاهزادگان را كه نواب عباس ميرزا و محمد قلى ميرزا و حسينعلى ميرزا باشد به فرزندى قبول نموده عاجلا از قصبهء « نوا » به تهران خواسته در حرمخانهء خاص جا دادند و نواب عباس ميرزا را در شيرخوارگى در مهد عزت ، وليعهد سلطان فتحعلى خان فرمود . زيرا كه از طرف پدر و الا گهر ، قويونلو و از جانب مادر ، دولو بودند و اين موجب اتحاد دو طايفهء جليله مىشد . در سال هزار و دويست و چهار هجرى ، خاقان سعيد شهيد آقا محمد شاه به قصد تدمير لطفعلى خان زند از تهران نهضت فرموده به فارس راندند و نواب فتحعلى خان جهانبانى را به نظم سرحدات قزوين و زنجان و خمسه مأمور ساختند . در سنهء هزار و دويست و پنج سانحهء غريبى كه در تهران روى داد اين بود كه حضرت آقا محمد شاه را علت سكته عارض شد . تفصيل اين كه شهريار كامكار در ديوانخانهء مباركهء دار الخلافه نشسته با عاكفين حضور ، صحبت مىفرمود . ناگاه در بين مكالمه ، سخن ناتمام در دهن مباركش مانده مژه‌هاى جهان‌بينش به‌هم آمد و سر تاجور به‌طرف شانه مايل شد . چون سليمان خان قاجار قويونلو امير كبير دائى اوغلى ملقب به اعتضاد الدوله اين حالت را مشاهده كرد حضار را از تالار بيرون و حضرت پادشاهى را به عمارت خلوت جنب ديوانخانه آورده ميرزا مسيح جديد الاسلام و ميرزا احمد طبيب اصفهانى كه از اطباى خاصهء سلطانى بودند احضار شده معالجه در كمال حذاقت نموده آن مرض رفع شد و
هامش
( 2 ) - به نام آسيه خانم . ( 3 ) - مادر عباس ميرزا آسيه خانم نام داشت و « مهد علياى دوم » لقبش بود . مهد علياى اول نيز آسيه خانم نام داشت و مادر فتحعلى شاه بود . ( 4 ) - نام مادرش بدرجهان خانم بود دختر محمد جعفر خان عرب حاكم بسطام .
مرآة البلدان ( فارسى ) — صفحة 849 | محمد حسن خان اعتماد السلطنه / مير هاشم محدث / عبد الحسين نوائى / عبدالحسين نوائى