تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مرآة البلدان ( فارسى ) — صفحة 662

مساهمون:

ص٦٦٢

فصل پنجم :

چون موافق عاداتى كه در ايران موجود است براى اهالى بيگانه مشكل است كه خانه و انبار و مكان مخصوص براى وضع امتعهء خود به اجاره پيدا كنند لهذا به تبعهء روس اذن داده مىشود كه خانه براى سكنى و انبار و مكان براى وضع امتعهء تجارت هم اجاره نمايند و هم به ملكيت تحصيل كنند و متعلقان دولت ايران به آن خانه‌ها و انبارها و مكانها عنفا داخل نمىتوانند شد و لكن در وقت ضرورت از وكيل يا كارگزار يا كونسل روسيه استرخاص مىتوانند نمود كه ايشان صاحب منصب يا ترجمانى تعيين كنند كه در وقت ملاحظهء خانه يا امتعه حضور داشته باشند .

فصل ششم :

چون وكيل و كارگزار دولت امپراطورى و صاحب‌منصبان مامورهء ايشان و كونسلها و ترجمانها در ايران امتعه‌اى كه به كار ملبوس ايشان بيايد و اكثر اشياء ضروريه معيشت براى ابتياع پيدا نمىكنند لهذا مىتوانند بدون باج و خراج هرگونه امتعه و اشياء خاصه كه به مصارف ايشان تعيين شده باشد بياورد و كذلك اين امتيازات بتمامه دربارهء وكيل و كارگزار و كونسل دولت ايران كه مقيم دولت روس باشند مرعى و ملحوظ خواهد شد . و كسانى كه از اهل ايران براى خدمت ايلچى يا وكيل و كونسلها و حاميان تجارت روس لازم است مادامى كه نزد ايشان باشند مانند تبعهء روس از حمايت ايشان بهره‌مند خواهند بود . و لكن اگر شخصى از آنها مرتكب به جرمى شود كه موافق به قوانين ملكيه مستحق تنبيه باشد در آن صورت وزير دولت ايران يا حاكم و در جائى كه آنها نباشند بزرگ ولايت ، مجرم را بىواسطه از ايلچى يا وكيل يا كونسل در نزد هركدام باشد مطالبه مىكند تا اجراى عدالت شود و اگر اين مطالبه مبنى نباشد بر دلايلى كه جرم و تقصير متهم را ثابت كند ايلچى يا كونسل يا وكيل در دادن آن مضايقه نخواهد كرد .

فصل هفتم :

همهء ادعاها و امور متنازع فيها كه ما بين تبعهء روسيه باشد بالانحصار به ملاحظه و قطع و فصل وكيل يا كونسلهاى اعلى حضرت امپراطورى برطبق قوانين و عادت دولت روسيه مرجوع مىشود و همچنين است
مرآة البلدان ( فارسى ) — صفحة 662 | محمد حسن خان اعتماد السلطنه / مير هاشم محدث / عبد الحسين نوائى / عبدالحسين نوائى