ترقه گلولهمانندى به اندازهء فندق از كاغذ و مواد محترقه و نخ كه مواد داخل كاغذ قرار داده شده رويش نخ محكم ميبستند و از آن با زمين زدن صدا برميخاست و نوع ديگرى شبيه سكهى ريز و آن نيز در ساخت و ساز به طريق فوق از محترقه و كاغذ كه روى زمين گذارده پاشنهى كفش به رويش كوبيده بشود .
با قيمتهاى ترقه هر ده عدد به يك شاهى « يك بيستم ريال » و فشفشه سه تا صد دينار « يك دهم ريال » و كوزه و قمباره به نسبت كوچكى و بزرگى از پنج شاهى تا دهشاهى و پاچهخيزك به نسبت بلندى و كوتاهى يكى يك تا دو سه شاهى .
ظهور آتشبازى
آتشبازى باروتى كه سابقه نداشت در زمان ناصر الدينشاه و توسط فرانسوىها شناخته مىشود . آتشبازىهائى متشكل از اشكال مختلفه از ماه و ستاره و تاج و شير و خورشيد و مباركباد و مبارك باشد اين شادى ، و پاينده ايران كه در تابلوهاى بزرگ ، با شعلهها و جرقههاى الوان باروت هفترنگ به نوبت به نمايش گذاشته مىشود .
در ابتدا گهگاه براى سرگرمى و سپس به ميمنت اعياد و جشنهاى مذهبى در باغ اندرون شاهى نمايش داده مىشود و پس از آنكه مردم را هم در آن سهيم نموده دستور نمايشش در ميدان توپخانه صادر مىشود و اينكه اهالى اندرون هم در بالاخانههاى اطراف ميدان با مردم تماشا بكنند و پس از چندى كه در آن نزول
هامش
- آن بر آن فرو برده ، وسيلهء نخ محكمى كه به ته ميخ و ته كليد بسته وسط آن بدست داشتند محكم از طرف ته ميخ به زمين ميكوبيدند كه صدائى بس شديدتر از ترقه از آن برميخاست ، همراه اين خطر كه در احتراق امكان پريدن ميخ به چشم و سر و رو ميرفت ، به همانگونه كه به وقوع پيوسته بود .