( احاديث مثنوى ص 26 - به نقل از كنوز الحقائق ص 89 - مسند احمد ج 2 ص 242 و صحيح مسلم ج 8 ص 95 ) - مرصاد العباد ص 238 و جواهر السنية ص 120 .
و اين بيت سنائى ( ص 102 حديقه ) مقتبس از مضمون اين حديث است :
عفو او بر گنه سبق برده * « سبقت رحمتى » عجب خورده
السلطان ظل الله - نهج الفصاحة 1770 - ترك الاطناب 241 ( با اختلاف و اضافاتى ) - مرموزات ص 160 - مرصاد با تفصيل و تمامى حديث - عبهر العاشقين - ثمار القلوب ثعالبى ص 27 ، نصيحة الملوك ص 39 - حديقهء سنائى :
سايهء ايزد است شاه كريم * راست باش و مدار از كس بيم
و به نقل استاد فروزانفر در معارف ترمذى ص 134 - و مقالات شمس 237 و جامع الصغير ، ج 2 ، ص 28 و ترجمهء تفسير طبرى ج 1 ، ص 162 كشف الخفا ، ش 645 و كنوز الحقائق ج 1 ، ص 76 با اختلافى - تحفة العرفان ص 108 « السلطان العادل ظل الله فى الارض فمن اكرمه اكرمه الله و من اهانه اهانه الله » ( نهج ش 1770 - فيض القدير ، ش 4815 - چنان كه معلوم است آنكه سايه خداست سلطان عادل است . چه به قول شاعر ( كه پندارم سنائى است ) :
پادشه سايهء خدا باشد * سايه با نور آشنا باشد
و گرنه فرمانروا و پادشاهى كه عادل نباشد چگونه مىتواند سايه خدا باشد بلكه چنگيز ، نرون ، ضحاك و ساير پادشاهان جبار و ستمگرى كه در تاريخ نامشان ذكر شده است مظهر خشم و غضب خدا و بلاى آسمانى بودهاند نه سايهء او .
شر المصائب الجهل - مؤلف ما حديث را به صورت عبارت فارسى و چنين بيان كرده است : « خير المواهب عقل است و شر المصائب جهل . »
عين حديث با عبارت « شر المصائب الجهل » در ص 443 غرر الحكم از سخنان على بن ابى طالب ( ع ) آمده است و نظائر آن نيز « الجهل أدوا الداء » و « الجهل اصل كل شر » و غيره در ص 29 - 870 و 869 و مضامين ديگر در كلمات آن بزرگوار بسيار ديده مىشود .
اين مضمون نيز به صورتهاى مختلف در ادبيات زبان پارسى راه يافته و سخنوران اشعار بسيارى دربارهء آن سرودهاند . سعدى مىفرمايد :