باب هشتم در فضائل حلم و عفو و اشفاق و حسن مكارم اخلاق .
قال اللّه تعالى :
« إِنَّ إِبْراهِيمَ لَحَلِيمٌ أَوَّاهٌ مُنِيبٌ »
« 1 » و قال سبحانه :
« فَمَنْ عَفا وَ أَصْلَحَ فَأَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ »
« 2 » و قال عزّ من قائل :
« وَ إِنَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظِيمٍ »
« 3 » و قال عليه السّلام : « من كظم غيظا و هو يقدر على انفاذه ملاء اللّه قلبه امنا و ايمانا » و قال عليه السّلام : « حسن الخلق يذيب الذّنوب كما يذيب الماء الملح . »
بدانكه اگرچه صفات مذكوره در فهرست باب از امّهات مقاصد اين كتاب است و هر يكى بابى على حدّه اقتضا مىكرد ، امّا از جهت تقارب اين صفات و جامعيّت حسن مكارم اخلاق همه را در يك باب آوردهايم تا از شريطهء اختصار بيرون نياييم .
[ مقصدى كه به باب ] « 4 » اولى تعلّق دارد و اكثر آن را در نصّ كتاب كريم و خطاب حكيم حضرت پروردگار عليم آورده است ، آن است كه حضرت ملك ازلى و مالك ملك لميزلى ، جبرئيل امين را با دو فرشتهء ديگر از مقرّبين براى اهلاك قوم لوط تعيين كرده بود ، به واسطهء معصيت مشهورى كه همه بدان مشتغل بودند و اين فرشتگان را فرمان چنان شده بود كه پيشتر به حضرت خليل رحمان ، ابراهيم ، عليه السّلام ، آيند تا كمال « 5 » كرم و مروّت و غايت حلم و مرحمت و جمال عاطفت و اشفاق و حسن مكارم اخلاق ابراهيم ، عليه السّلام ، بر فرشتگان كه نافيان استحقاق « 6 » خلافت آدم و آدمياناند ، ظاهر و پيدا و روشن و هويدا گردد . پس بر مقتضاى فرمان به صورت آدميان پيش
هامش
( 1 ) . هود ( 11 / 75 ) .
( 2 ) . شورى ( 42 / 40 ) .
( 3 ) . قلم ( 68 / 4 ) .
( 4 ) . قصه كه باب .
( 5 ) . با .
( 6 ) . نسخه : استخفاف .