وَ يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ
و عبادت ميكنند غير از خداى تعالى
ما لا يَمْلِكُ لَهُمْ
آن چيزى را كه مالك نيست براى ايشان و نميتواند كه بايشان برساند
رِزْقاً
روزى را كه حاصل شود
مِنَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ
از آسمانها و زمين
شَيْئاً
چيزى از آن روزى را نه قليل آن و نه كثير آن را . حاصل كلام آنكه كافران بتانى را پرستند كه آنها نميتوانند روزى را كه بوسيلهء باران آسمان و روئيدن از زمين حاصل مىشود چيزى از آن به پرستندگان خود بدهند
وَ لا يَسْتَطِيعُونَ
و اصلا قدرت و توانايى بر مالكيت آن رزق نيز ندارند بسا باشد كه شخصى مالك چيزى نباشد أما استطاعت بر مالكيت آن رزق نيز ندارند بسا باشد كه شخصى مالك چيزى نباشد أما استطاعت بر مالكيت داشته باشد حقتعالى ميفرمايد كه : اين اصنام نه مالك اند و نه استطاعت بر مالكيت دارند مخفى نماند كه از تعبير اصنام بلفظ « ما » در «
ما لا يَمْلِكُ
» لازم ميآيد كه آنها از صاحبان علم و عقل نباشند و از تعبير آنها بصيغهء جمع بواو و نون در «
وَ لا يَسْتَطِيعُونَ
» لازم ميآيد كه آنها از صاحبان علم و عقل باشند فكيف التوفيق ؟ بتوفيق خداى تعالى جواب مىگوييم كه تعبير آنها بلفظ « ما » بحسب حقيقت و نفس الامر است كه