بِاللَّهِ وَ أَخْلَصُوا دِينَهُمْ لِلَّهِ فَأُولئِكَ مَعَ الْمُؤْمِنِينَ وَ سَوْفَ يُؤْتِ اللَّهُ الْمُؤْمِنِينَ أَجْراً عَظِيماً ( 146 )
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا
اى آن كسانى كه تصديق خدا و رسول او گرديدهايد
كُونُوا قَوَّامِينَ
باشيد پيوسته ايستادگان
بِالْقِسْطِ
بعدل و راستى
شُهَداءَ لِلَّهِ
در حالتى كه گواهان باشيد بر حق براى رضاى خدا
وَ لَوْ عَلى أَنْفُسِكُمْ
و اگر چه گواه باشيد بر نفسهاى خود به اين معنى كه اقرار كنيد بحقى كه در ذمهء شما ثابت و لازم باشد
أَوِ الْوالِدَيْنِ
و يا بر پدر و مادر خود
وَ الْأَقْرَبِينَ
و يا بر خويشان نزديكتر خود
إِنْ يَكُنْ
اگر باشد آن كس كه شهادت بر او ميدهيد
غَنِيًّا أَوْ فَقِيراً
توانگر يا درويش
فَاللَّهُ أَوْلى بِهِما
پس خداى تعالى سزاوارتر و نزديكتر است بغنى و فقير پس اگر دانستى كه شهادت دادن بر ايشان و بر مضرتى كه بر ايشان ميرسد مصلحت نيست حكم بر آن نفرمودى مخفى نماند كه «
فَاللَّهُ أَوْلى بِهِما
» علت جزاست كه نهاده شده است بجاى جزا يعنى « ان يكن غنيا أو فقيرا فلا تتركوا الشهادة ميلا الى غناه او ترحما على فقره فان اللَّه اولى بهما » يعنى اگر مشهود عليه غنى باشد يا فقير پس ترك گواهى دادن مكنيد بر ايشان از جهت رعايت خاطر غنى يا رحم نمودن بر فقير از جهت آنكه خداى تعالى أولى برعايت مصلحت ايشانست .
فَلا تَتَّبِعُوا الْهَوى
پس متابعت مكنيد هواى نفس را
أَنْ تَعْدِلُوا
از براى آنكه عدول كنيد از حق بباطل بنا برين « تعدلوا » مشتق از عدولست و ميتواند كه تقدير آيه چنين باشد كه « فلا تتبعوا الهوى كراهة أن تعدلوا » يعنى متابعت هواى نفس مكنيد بواسطهء كراهت داشتن اينكه عدالت بجا بياريد در شهادت بنا برين « تعدلوا » مشتق از عدلست
وَ إِنْ تَلْوُوا
و اگر سر به پيچيد از گواه شدن
أَوْ تُعْرِضُوا
يا رو بگردانيدن از گواهى دادن پس هر آينه معاقب خواهيد بود نزد خداى تعالى
فَإِنَّ اللَّهَ كانَ
بواسطهء