10 -
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا يُنادَوْنَ لَمَقْتُ اللَّهِ أَكْبَرُ مِنْ مَقْتِكُمْ أَنْفُسَكُمْ إِذْ تُدْعَوْنَ إِلَى الْإِيمانِ فَتَكْفُرُونَ .
همانا ، كسانى كه كافر شدند در دنيا ، ( فردا در دوزخ ) به آنها آواز دهند كه خشم خداوند بزرگتر است از خشم شما به خودتان ( بواسطهء سوختن در آتش ) آنگاه كه خوانده مىشديد ( در دنيا ) به ايمان و خداپرستى ولى شما كافر مىشديد !
11 -
قالُوا رَبَّنا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَ أَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ فَاعْتَرَفْنا بِذُنُوبِنا فَهَلْ إِلى خُرُوجٍ مِنْ سَبِيلٍ .
كافران گفتند : پروردگار ما ، ما را دو بار ميراندى و دو بار زنده كردى ، و ما به زبان خود بگناهان خويش گويا شديم ، آيا براى بيرون آمدن ما از دوزخ راهى هست ؟
12 -
ذلِكُمْ بِأَنَّهُ إِذا دُعِيَ اللَّهُ وَحْدَهُ كَفَرْتُمْ وَ إِنْ يُشْرَكْ بِهِ تُؤْمِنُوا فَالْحُكْمُ لِلَّهِ الْعَلِيِّ الْكَبِيرِ .
( به آنها گويند ) اين به آن سبب است كه چون خدا را يكتا و يگانه مىخواندند شما كافر مىشديد و اگر براى خدا شريك مىگرفتند شما به آن مىگرويديد ، پس حكم خدا راست كه برتر و بزرگوار است .
13 -
هُوَ الَّذِي يُرِيكُمْ آياتِهِ وَ يُنَزِّلُ لَكُمْ مِنَ السَّماءِ رِزْقاً وَ ما يَتَذَكَّرُ إِلَّا مَنْ يُنِيبُ .
و او خدائى است كه نشانهاى خود را به شما مىنماياند و از آسمان روزى شما را فرومىفرستد ، و پندپذير نشود جز كسى كه دل به من دارد و به من بازمىگردد !
14 -
فَادْعُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ وَ لَوْ كَرِهَ الْكافِرُونَ .
پس خدا را خالصانه بخوانيد و دين او را بپذيريد هرچند كافران را ناخوشايند آيد .
تفسير ادبى و عرفانى
سوره 40 آيه 0
بِسْمِ اللَّهِ .
بنام خدائى كه قدر او بىمنتها و صحبت او با دوستان بىبها ، كه در قدر نهان و در صنع آشكار است ، بنام او كه از مانندگى به كسى يا چيزى دور و از اوهام جدا است ، و دل را به دوستى و خرد را به هستى پيدا است .
بنام او كه در صفت او نه چون و نه چرا است ، و در دانائى و بينائى و شنوائى يكتا است . بنام او كه عزيزى در مناجات گويد : الهى ، در دل دوستان نور عنايت پيدا است و جانها در آرزوى وصالت حيران ! چون تو مولى كراست ؟ و چون تو دوست كجا است ؟ هرچه دادى نشان آئين فرد است ، و آنچه يافتيم پيغام و خلعت برجا است . نشانت بىقرارى دل و غارت جان است و خلعت وصالت در مشاهدهء جلال چه گويم كه چون است ؟
روزى كه سر از پرده برون خواهى كرد * دانم كه زمانه را زبون خواهى كرد !
گر زيب و جمال از اين فزون خواهى كرد * يا رب چه جگرها است كه خون خواهى كرد !
سوره 40 آيه 1
حم ،
( حاميم ) ( حا ) اشارت است به محبّت و ( ميم ) اشارت است به منّت مىگويد : اى به ( حاء ) محبّت من مرا دوست گشته نه به هنر خود ! واى به ميم منّت من مرا يافته نه به طاعت خود ! اى من تو را دوست گرفته و تو مرا ناشناخته ، اى من تو را خواسته و تو مرا نادانسته ، اى من تو را بوده و تو مرا نابوده . صد هزاران كس بر درگاه ما ايستاده ما را خواستند و دعاها كردند ، به ايشان التفات نكرديم ! شما را اى امّت محمّد بىخواست شما گفتيم : پيش از آنكه بپرسيد داديم ! و پيش از آنكه بخوانيد اجابت كرديم ! و پيش از آنكه آمرزش خواهيد شما را آمرزيديم !