اندر آمدى ، و ته اندر حرم بودى و نه از قريش بودى . و قريش را حمس خواندندى .
قطبه پيغامبر را گفت : اگر ته حمسى من حمسم ، دين ترا پسنديدستم و فر سنّت ته همىروم .
اين آيت بيامد و مران حال را منسوخ كرد و گفت :
وَ لَيْسَ الْبِرُّ بِأَنْ تَأْتُوا الْبُيُوتَ مِنْ ظُهُورِها .
طاعت اندر حرم نه آن است كاندر خانههاتان از ره پشت اندر آييد « 1 » .
وَ لكِنَّ الْبِرَّ مَنِ اتَّقى .
جز كه طاعت داشتن به وقت حرم گرفتن طاعت آن كس بود كه بپرهيزد از جماع ، و ز دشنام ، و ز ستيدن « 2 » فا يار اندر طريق حج .
وَ أْتُوا الْبُيُوتَ مِنْ أَبْوابِها .
و از راه درها اندر آييد به خانهاتان . اكنون رخصت مر شما را .
وَ اتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ .
بپرهيزيد و صيد مگيريد به حرم اندر ، تا رستگارى يابيد به ثواب خداى عزّ و جلّ ، و نجات يابيد از عذاب دردناك .
آيهء 190
وَ قاتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ الَّذِينَ يُقاتِلُونَكُمْ .
ابن عبّاس گفت : چو پيغامبر عليه السّلم فا ياران [ 61 ] عمره برد به مكه ، چو به حديبيه برسيد ، كافران فاز داشتند پيغامبر را از عمره بردن به مكه ، و صلحنامه نبشتند فا پيغامبر عليه السّلم فر ان كه امسال فاز گردد ، و ديگر سال هم اندرين مه عمره آرد به مكه ، و خالى كنند مكه مرورا سه روز .
ديگر سال پيغامبر فا ياران بيامد تا آن عمره را قضا كند ؛ همىترسيد كه كافران فا او وفا نكنند . اين آيت بيامد :
وَ قاتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ الَّذِينَ يُقاتِلُونَكُمْ .
و كارزار كنيد اندر طاعت خداى به حرم اندر ، و به حرم اندر فا آن كسها كه فا شما ابتداى كارزار كنند :
وَ لا تَعْتَدُوا .
و كلبى گفت : و شما ابتداى كارزار مكنيد تا ايشان ابتدا نكنند .
إِنَّ اللَّهَ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ .
كه خداى دوست ندارد مران كسها را كاز حد بگذرند ، و بهرى گفتند :
وَ لا تَعْتَدُوا .
اى فىداد مكنيد به كشتن زنان و كودكان و پيران كه خداى نپسندد فىداد فىدادگران .
هامش
( 1 ) . متن : آيد .
( 2 ) . چنين است در متن - ستيهيدن ؟