با ده درم شكر و با شربتهاى مناسبهء لطيفه جهت تسكين حرارت معده و كبد و قلب و حميات حادهء دقيه و غيرها و اكثر امراض حاره حاده و شيخ الرئيس نوشته در ذات الجنب هرچند ماء القرع نافع است از جهتي كاه مضر است از جهت آنكه مدر است و مطبوخ آن با سركه نيز جهت حميات حادهء صفراويه و كسر حدت صفرا و خون و اكثر امراض حارهء حاده و نيز باعث سرعت خروج آنست از معده و با كوشت باعث سرعت و نيكوئى هضم آن و با مزورات ماشيه و حمصيه با روغن بادام جهت سرفه و ترطيب دماغ و بدن و تسكين حرارت جكر و تپهاى حاره و آشاميدن مرق مطبوخ كدو با خروس بچه و يا با مغز تخم آن جهت رفع غشي و تپهاى حاره و غشيه و رفع سميت اخلاط سميه بيعديل و ضماد آن بر معده و كبد و كرده و احشا مسكن حرارت و لهيب آنها و آشاميدن پوست خشك آن جهت بواسير و نزف الدم احشا و بالجمله اقسام قرع جهت محرور المزاجان صفراوى و دموى و جرانان و بلدان حاره نافع و مضر مخالف آنها و مولد قولنج و نفخ و ثقل در معده و مسقط اشتها و مولد بلغم و مواد بلغمى و سوداى احتراقي از بلغم و مطبوخ تراشهء آن با ماست كه كدوماست و بهندى رايته نامند چون با خردل و سير و فلفل و نمك و نعناع استعمال نمايند مبرود المزاجان را موافق و محرور المزاجان را احتياج بدانها بدون نمك و اندك نعناع نيست مصلح آن قئ فرمودن و آشاميد با ماء العسل و عود هندى و قرنفل و زيره و سعد و نعناع و جوارشات حارهء عطره و پختن آن با روغن و داخل كردن فلفل و خردل و آبكامه و اشياى حارهء ديكر و نمك در مبرودين و در محرورين و صفراوى مزاجان آب غوره و انار و سركه و امثال اينها و مرباى آنكه مسير نامند با شكر و يا با عسل معتدلترين مربيات و لذيذ و مقوى دماغ و مولد خون صالح و دافع مواد سوداويه و امراض حادث از ان و سريع الهضم اكر در معده بلغم بسيار نباشد و الا مستحيل بدان مىكردد و عسلى آن براى مبرود المزاجان بهترين از شكرى و مخلل آن ملطف و هاضم و مسكن حدت صفرا و خون خصوص چاشنىدار آن موافق محرور المزاجان و مضر مبرودين القروح و الجروح ذرور پوست خشك سوختهء آن جهت قطع نزف الدم جراحات و رفع اكلهء زخمها و زخم ذكر و اعضاى يابس المزاج و با روغن كاو تازه جهت سوختكى آتش و با سركه جهت بهق و بدستور مغز آن با آرد جو سرشته جهت سوختكي آتش و بادم الاخوين نيز الاورام ضماد كدوى سائيده جهت حمره و اورام حاره * و روغن آنكه آب تازهء لحم و مغز جوف آن را كرفته با ربع وزن آن روغن كنجد و يا روغن بنفشه و بادام و قدر مضاعف و يا غير آن طبخ دهند تا آب برود و روغن بماند مانند روغن بنفشه و نيلوفر است
* طبيعت ان
سرد و تر
* افعال و خواص ان
مرطب بدن و دماغ و رافع يبوست آن و منوم و جهت ماليخوليا و سهر مفرط و تشنج يابس و درد كوش حار و سرفهء حار و دق و تليين صلابات شربا و سعوطا و قطورا و تمريخا نافع و چون پوست آن را جدا كرده خصوص كه تخم آن خوب مستحكم نشده و خام باشد و مجموع آن را از لحم و شحم و تخم با پيه كردهء بز بكوبند و بجوشانند تا خوب مهرا شود و بكذارند تا سرد شود و چربي بالاى آن را بكيرند در جميع افعال از ترطيب و تبريد و غيرها اقوى از دهن آنست كه با روغن كنجد سازند و چون سر كدو را بريده در جوف آن خبث الحديد پر نمايند و سر آن را به همان قطع بند كرده بكذارند و بعد از چهل روز آب آن را كرفته با حنا خمير نمايند و بر مو خضاب كنند خضاب نيكو است * و مغز تخم كدو
* طبيعت ان
در دوم سرد و در اول تر و با قوت مسكنهء اخلاط متحركه
* افعال و خواص ان
مسمن بدن و جهت رفع خشونت سينه و نفث الدم رئه و سرفهء حار و تشنكي و تپهاى حاره و قرحهء امعا و مثانه حادث از خلط حاد و لاغرى كرده و حرقت البول و امثال اينها نافع و روغن تخم آن جهت رفع يبوست