برازيانه و از ان درازتر و باريكتر و كل آن زرد مائل بسفيدى و بنفش نيز مىشود و برك آن شبيه ببرك زبان در قفا و تخم آن در غلافى بزركتر از غلاف بزر البنج و تخم آن قريب به مقدار انيسون و سياه تندبو و مغز آن سفيد و قوت آن تا هفت سال باقي مىماند
* طبيعت آن
در سوم كرم و خشك
* افعال و خواص آن
مسخن و مجفف رطوبات و منضج و مقطع اخلاط و جالى و مدر شير و بول و حيض و مسقط جنين زنده و مرده و مشيمه و ترياق سموم بارده شربا و بخور او حمولا با دهن سوسن اعضاء الصدر و الغذاء و النفض و غيرها جهت سرفهء بارده و درد سينه و انتصاب نفس و قئ الده و غثيان و استسقا و يرقان و سپرز و قولنج ريحي شربا و ضمادا نافع و مداومت خوردن آن هر صباح مدر بول و حيض و شير و با روغن جهت سرخ كردن رخساره و تصفيهء بشره و با سركه جهت اخراج اقسام كرم معده شربا و ضمادا و يك مثقال تا دو درم آن تا سه درم به آب نيمكرم جهت سك ديوانه كزيده و رتيلا و با سكنجبين جهت تپ ربع و تپ بلغمي كهنه و به آب و عسل جهت نفس الانتصاب و تفتيت سنك كرده و مثانه و تپهاى مزمنه و با نطرون جهت عسر البول و سوختهء آن جهت بواسير خصوصا كه با رب مورد بنوشند بيعديل و بوئيدن خام آن و يا در سركه خيسانيدهء آن يك شب در صره بسته و بدستور سعوط در سركه خسيانيدهء آن يك شب و صبح سائيده جهت درد سربارد مزمن و تفتيح سدهء خيشوم و زكام و نزله و لقوه بغايت نافع و بيعديل و چون هفت عدد دانهء آن را در شير زنان بخيسانند يك ساعت و بسايند و در بينى كسى كه يرقان داشته و چشمهاى او زرد شده باشد قطور نمايند بغايت نافع و زائل سازد بسبب قوت تفتيحى كه دارد و سعوط مسحوق آن با دهن ايرسا جهت ابتداى نزول آب در چشم نافع و بدستور باكتحال استعمال آن جهت نزول در ابتدا و كماد كرم كردهء آن بر سر جهت زكام و بر سائر اعضا جهت تحليل رياح سريع الاثر و مضمضهء مطبوخ آن با سركه بتنهائي و يا با چوب صنوبر جهت درد دندان بارد و ضماد آن در پيش سر جهت منع و سد تتالى نزلات مزمنه و رفع درد سربارد و تفتيح سدهء خياشيم و با سركهء خمر و با انكورى جهت ثآليل و رفع خال و تقشر جلد و درد مفاصل و بهق و برص و سعفه و قوبا و با بول اطفال جهت تحليل اورام صلبه و ثآليل و خال مجرب و با آب حنظلتر كه بر اطراف ناف طلا كنند جهت اخراج حب القرع قوى الاثر و با آب شيح جهت اخراج حيات به قوت تمام و سائيدهء آن با خون افعى و يا خون خفاش و با خون خطاف جهت وضح بغايت مؤثر و با عسل و روغن جهت درد رحم و وجع آن در حين نفاس و با روغن كل سرخ جهت انواع جرب و ضماد سوختهء آن با موم كداخته و روغن سوسن و يا حنا و مانند آن هر دو بر سر صاحب قرع كه بفارسي كل نامند مفيد و مانع ريختن موى آن و رويانندهء آنست به شرط مداومت و ضماد اندك بريان كوبيدهء آن با كلاب جهت زخمهاى سوداوى ساق پا مجرب و با بول صبيان جهت قروح شهديه سر و سائر قروح باردهء رطبه و قطور بودادهء كوبيدهء جوشدادهء آن با روغن زيتون و صاف كرده به قدر سه چهار قطره در بيني جهت رفع زكام كه با عطسه بسيار باشد مجرب و با روغن حبة الخضرا در كوش جهت تفتيح سده و رفع رياح و درد آن نافع و دخان آن كريزانندهء هوام و اكثار شرب شونيز مورث خناق محرورين و سدر مصلح آن در سركه خيسانيدن آن مضر كرده مصلح آن كثيرا مقدار شربت آن تا دو درم در مبرودين و در محرورين تا نيم درم و بدل آن انيسون و نصف وزن آن تخم شبت و روغن آن با روغن زيتون و كندر جهت اعادهء باه مايوسين شربا و طلاء مجرب دانستهاند و روغن آنكه بقرع معكوس كرفته باشند طلاء بر اعضاى تناسل و كمر جهت آوردن نعوظ بيعديل و رافع دردهاى بارده و سستى اعصاب و سدهء آن و بدستور آشاميدن آن باشياى مناسبه جهت امور مذكوره سريع الاثر و قرشي كفته نبات آن را چون در غدير اندازند ماهيان آن بالاى آب آيند و كويند نوعي از ان خناق و غثيان آورد تدبير