به ابدان صحيحه است نه مريضه ؛ زيرا كه بعض امراض رطبه مانند استسقا و امثال آن ، آن را اغتسال به آب شور لازم است و اجتناب از آب شيرين واجب .
و بايد كه هواى آن در گرمى و سردى و اعتدال به حسب حال واردين مستحمّين بدان مختلف باشد ؛ يعنى بايد كه نه بسيار گرم به افراط باشد ؛ به جهت آن كه محلّل و مرخى است ؛ به سبب تفتيح مسام و سيلان عرق و نه فاترِ نيم گرمِ مايل به سردى باشد ؛ به سبب عدم تفتيح مسام و جذب عرق ؛ به جهت آن كه حاصلِ امر و مقصودِ بالذّات از حمّام ، تفتيح مسامّ و تعريق است ؛ بلكه لازم است كه معتدل باشد به حيثيتى كه ترشّح نمايد و برآيد از بدن در زمانى معتدل عرق به سبب استفادهء حرارت لطيفه و تفتيح مسام ؛ به جهت آن كه حمام ، مسخِّن بالذّات است به سبب هواى خود و مرطِّب بالعرَض است به سبب آب خود .
و حاصل از دخول آن دو فايده است : يكى تسخين و ديگرى ترطيب هر كدام زياده مطلوب باشد به همان نحو اشتغال بدان نمايند ؛ يعنى كسى را كه تسخين و تعريق مطلوب باشد بايد كه براى او هواى آن گرمتر باشد و استعمال آب كم تر و در بيت حارّ آن بيش تر مكث نمايد « 1 » و كسى را كه مطلوب ترطيب باشد بايد كه براى او هواى آن معتدل مايل به فتور باشد و استعمال آب زياده و در بيت وسط آن زياده مكث نمايد « 2 » و در بيت حار كمتر ؛ بلكه داخل آن نگردد .
[ قوانين استحمام ]
[ قانون اول ] : و بايد كه چون داخل حمّام گردند يعنى در مسلخ و لباس را از تن برآورند ، به سرعت تمام در بيت دوم داخل نشوند ، بعضى مسلخ يعنى جامه كَن را وراى آن سه بيت مىدانند و بايد كه چنين باشد .
و چون در بيت اوّل يا دوم داخل گردد ، بايد كه اوّلًا طاسى آب بر پاهاى خود بريزد و زمانى در آن بيت مكث نمايد و داخل بيت ديگر گردد و در آن نيز اندك مكث نمايد . پس
هامش
( 1 ) . ب : نمايند .
( 2 ) . ب : نمايند .