صلب باشد نيم كوفته ، شب در آب سرد و يا گرم و يا گلاب و يا بعض عرقهاى مناسبه به مقدار آن كه چهار انگشت بالاى آن آيد بخيسانند و سر آنها را پوشيده نگاه دارند .
صبح ماليده ، صاف كرده و ترنجبين و شيرخشت و فلوس خيارشنبر و غير اينها آنچه داخل كردنى است شب علىحِدَه در آب بخيسانند و صبح ماليده ، صاف كرده ، مزيد آن نمايند و سرد و يا نيم گرم نموده بياشامند به حسب حاجت . و اگر ارادهء تقويت آن به سردارو باشد ، سردارو را خورده ، بالاى آن نقوع را بياشامند .
امّا حبوب
ادويهء مسهلهء چندان « 1 » كه به حسب احتياج و اغراض با مصلحات و معِينات و غير آن گرفته ، كوبيده ، بيخته ، اگر احتياج به چرب نمودن باشد ، به روغن بادام چرب نموده ، با آب و يا مايع مناسب ديگر سرشته حبوب سازند .
و بايد كه پيش از خشك شدن استعمال ننمايند تا آن كه نچسبند به سطح كام و دهان و مرى و معده ؛ بلكه هنگامى كه رو به خشكى آورد و خشك گردد و اينها صالح و نيكواند براى كسانى كه دشوار باشد آشاميدن مطبوخات و نقوعات .
و دستور تركيب آنها : آن است كه ادويهء مطلوبه به حسب غرض و حاجت گرفته ، با معِينات و مصلحات و مُبَدرِقات از هر يك ، يك شربت تام ، پس تقسيم نمايند مركّب را بر عدد ادويه و هر قسمتى را يك شربت تام فرض نمايند و استعمال نمايند و مصلحات را در شماره نياورند ؛ مثلًا چون حبّى مركب از سقمونيا و صبر و شحم حنظل و تربد و غاريقون نمايند ، بايد كه از سقمونيا ، دو دانگ كه مقدار شربت آن است و از صبر دو مثقال و از شحم حنظل ، نصف مثقال و از تربد ، دو درهم و از غاريقون نيز دو درهم بگيرند كه اصول تركيباند و مقل و كتيرا و گُل سرخ ، از هر يك يك درهم و انيسون و مصطكى و مغز بادام شيرين مقشّر ، از هر يك نيم درهم داخل نمايند و حبوب سازند و اوزانِ پنج ادويهء اصل كه پنج درهم و پنج دانگ و يك قيراط است ، پنج قسمت نمايند ، هر شربتى
هامش
( 1 ) . الف : چنداند .