[ 4833 ]
لك :
به فارسى رنگ لاك نامند . صمغ نباتى است شبيه به مرّ ، ساق گياه او پر شاخ و گلش زرد و تخمش قريب به قرطم و گويند شبنمى است كه بر آن نبات مىنشيند و در آخر ميزان جمع مىكنند و بهترين او سرخ و قوتش تا ده سال باقى است .
در دوّم ، گرم و در سوم ، خشك و مستعمل در طب ، مغسول اوست و طريق شستن آن در دستور اوّل مذكور است و او مقوّى جگر و احشاء و مفتّح سدهء سپرز و جگر و جالى آثار و محلّل اورام و منقّى اخلاط بارده و بالخاصية لاغر كنندهء بدن و جهت استسقاء لحمى و زقى و فالج و يرقان و خفقان و سرفه و ربو و فالج و ضعف گرده و ساير اعضا نافع .
مضر سپرز و مصلحش مصطكى و قدر شربتش تا يك مثقال و بدلش در تفتيح ، دو ثلث او ريوند و نيم وزن او اسارون و ربع او طباشير است و از خواص اوست كه چون هر روز يك دانگ را با سركه تا چهل يوم بنوشند ، به غايت لاغر كند و چيزى در اين امر به او نمىرسد ؛ اگر سه چهار مثقال او را در سه چهار روز با سركه بنوشند به دستور همين اثر دارد و رنگ او مخصوص ابريشم و پشم است به خلاف پنبه و غير آن كه رنگ نمىكند و بايد ابريشم و پشم را در آب مطبوخ او با طرطير كه صاف كرده باشند يك شب به آتش نرم بجوشانند و طرطير بايد پنج جزء و لاك ، صد جزء باشد و الّا بدون طرطير تأثير ندارد و چون اشنان سبز را يك شبانه روز در آب بخيسانند ، پس لك را اضافه نموده به آتش بجوشانند تا درد و صاف او جدا شده ، آب اشنان ، سرخ و درخشنده گردد ، پس لطيف صاف او را با صمغ عربى جمع نمايند ، در نوشتن و امثال آن بهتر از شنجرف است . و ثفل او را زرگران در استحكام چيزها استعمال مىنمايند و معروف به رموز زرگران است در غايت قبض و شرب او در قطع حيض از مجربات است .
[ 4834 ]
لماء :
عنب الثعلب .
[ 4835 ]
لملم :
به لغت مغربى قطف بحرى است .
[ 4836 ]
لمينون :
قنطوريون صغير است .
[ 4837 ]
لنجيطس :
لغت يونانى است و « شريف » گويد كه او را در شام ، منسم نامند . بستانى و صخرى مىباشد ؛ نبات بستانى را برگش عريضتر از برگ گندنا و به رنگ خون و منحنى به طرف اسفل و اكثر اوراق او از بيخ مىرويد و ساقش به قدر دو شبر و بر سر آن گلى