و اگر جوهرى رنگ گردانيده باشد ، خاصه ياقوت و زمرد ، آن را در گلوى كبوتر بچه نهد و در حال بكشند و بيرون آرند و به آب شور بشويند به حال خود باز آيد .
خاصيتها :
بقراط گويد هركه كبوتر بكشد و شكمش پر از مرزنگوش كند و بريان كند و بخورد بامداد و شبانگاه به مدتى نزديك فربه شود و قوت گيرد .
خون : خون كبوتر بچه به گرم به چشم اندر چكاند درد ببرد ، و اگر پيش از درد باشد هرگز او را درد چشم نباشد .
اگر خون كبوتر بچه و آرد جو و قطران به هم بياميزند بر پيسى و بهق مالند درست شود .
و اگر خون او با موى گربه در موضعى بسوزانند دران جايگاه جنگ و خصومت افتد .
و اگر خون بگيرند و به سايه خشك كنند پس با شكر بسايند و بخورند معده قوى كند و درد معده ببرد .
و اگر به سايه خشك كنند و بسايند و در چشم كشند ، تاريكى و شب كورى ببرد و ناخنه از چشم ببرد .
و اگر خون او به گرم بگيرند و با پارهء مداد بياميزند و كتابت بنويسند / 85 / بدان خون خشك شود از كاغذ نرود .
اگر خون او و سركه مرهم كنند و بر ريش نهند درست شود .
اگر خون او خشك كرده قدرى به ريشى كنند درست شود .
و اگر در بينى چكانند خون باز گيرد .
و چون بر چشم طلا كنند تاريكى و شب كورى ببرد .
سرگين : سرگين او همه رنگى از جامه ببرد ، چون به دو بشويند .
و اگر سرگين او در زمين افگنند قوى گردد و ثمرهء بىقياس آورد .
و اگر سرگين او و خولنجان ، از هر يكى برابر ، بكوبند و بپزند و با انگبين معجون كنند و يك درمسنگ به خورد كسى دهند كه سردمزاج بود نافع باشد و جمله قوّت دهد ، و تقطير البول را سود دارد .
و اگر سرگين او به آب چغندر در موى بندند موى را سياه گرداند و جعد .
فرخ نامه ( دائرة المعارف علوم و فنون و عقايد ) ( فارسى ) — صفحة 72
مساهمون: ايرج افشار
ص٧٢