تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الأغراض الطبية والمباحث العلائية ( فارسى ) — صفحة 633

مساهمون:

ص٦٣٣

صَداءُ الحَديد

: زنگار آهن ، سرد است و قابض .

حرف القاف

قَرَنفُل

: گرم و خشك است بوى دهان خوش كند و خيرگى چشم زايل كند و معده و جگر را قوت دهد و قى و منش گشتن باز دارد .

قاقُلَه

: خرد و بزرگ گرمست و خشك بدرجهء سوم و در وى قبضى است ، قى و غثيان باز دارد .

قَرْدِمانا

: گرم و خشك است بدرجهء سوم . خوردن او و طبيخ او بيماريهاء عصب و فالج و كوفتگى عصب را و صرع را سود دارد و سينه را پاك كند و پيچيدن ناف و حب القرع زايل كند . و خداوند درد گرده و عسر البول را اندر شراب بدهند سود دارد و مضرت زخم كژدم باز دارد ، شربت يك درخمى .

قَصَب

: نى ، سردست و خاكستر او گرم و بيخ و برگ او زداينده است و بيخ او با پياز دشتى خار و پيكان بيرون آرد .

قَصَبُ الذَّريره

: همچون كلك است ، لكن برنگ ياقوتست و بندهاء او نزديك و اندر ميان چيزى چون خانهء عنكبوت است و بخائيدن تيزطعم است و خوش‌بوى است . گرم و خشك است بدرجهء دوم و خداوند آماس معده و جگر را سود دارد و با عسل و تخم كرفس ، ادرار كند و حيض فرود آرد .

قَنْطوريون

: دو نوع است ، خرد و بزرگ ، گرم و خشك است بدرجهء سوم . سدّه بگشايد و پيچيدن و درد شكم باز دارد و قولنجى را سود دارد و بول و حيض فرود آرد و منافع خرد ، قوىترست .

قَطران

: گرم و خشك است بدرجهء چهارم ، خداوند داء الفيل و دوالى را سود دارد . و طلى كردن و برليسيدن ، صداع سرد زايل كند . يك قطره به گوش اندر چكانند كرم گوش را بكشد . يك وقيه و نيم برليسند ، سرفهء كهن را و خداوند سل را سود دارد . و اگر مردى وقت مباشرت عضو خويش را به دو آلوده كند ، حمل بازدارد .

قُسْط

: گرم و خشك است بدرجهء سوم و در عرق النسا و سستى عصبها ضماد كنند سود دارد .

قِنَّه

: بيرزد ، گرمست بدرجهء دوم ، و خشك بدرجهء سوم ، دردهاء سر ، زايل كند .

قِنْبيل

: تخمى است ريگ‌ناك و سرخ ، گرم و خشك است بدرجهء سوم ، حب القرع و ديگر كرمان را بكشد و اندر داروى شبكورى به كار آيد .

قِلْيمياء زر

: خشك است بدرجهء سوم ، چشم را قوت دهد و فرود آمدن آب باز دارد .

قِليمياء سيم

: ميل به خشكى دارد و اندر
الأغراض الطبية والمباحث العلائية ( فارسى ) — صفحة 633 | اسماعيل الجرجاني ( زين الدين )