تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منصوري في الطب ( فارسى ) — صفحة 798

مساهمون:

ص٧٩٨
است . بازن جانورى است وحشى همانند بز در كوه‌هاى شمال ايران مىزييد . نرها داراى دو شاخ بسيار بلند ، ماده بسيار كوچك است شاخ‌ها از چندين استخوان برجسته و خميده تشكيل شده ، به‌گونه‌ى سه چهارم دايره درآمده است .
بسد :
( Coral )
در « فهرس الأدويه مفرده » آمده و ما آن را مرجان دريايى گفتيم ، گفته مىشود واژه از سومريان است و به معنى زندگىبخش مىباشد . همچنين گفته‌اند ، واژه‌اى تازى برگرفته از « چمن » است چون به‌گونه‌ى چمن به سنگ‌هاى نزديك كناره‌هاى درياها مىچسبد و زندگى مىكند از گونه‌ى شقايقيان
( Scleractinia )
و دسته پر پا
( polyps )
است در كرانه‌هاى درياها به‌گونه‌ى گروهى به صخره‌ها مىچسبند دهان با لوله‌اى ( مرى ) به دستگاه گوارش مركزى مىرسد . مرجان داراى بسترى از كربونات كلسيم است ، كه از اكتودرم جانور تراوش مىشود ، و اين همانى است كه به آن مرجان يا بسد مىگويند . پيوسته افزايش مىيابد و شاخه‌شاخه مىشود .
بق :
( Cimex ; bed - bugs )
حشره‌اى ( ساس ) است ، مردم به آن ساس چوب يا بستر يا ديوار و برخى به آن « نبات الحصير » گويند . چون زاد و ولد بسيار دارد ، بدين نام خوانده شده است . در « معجم الوسيط » ، بق الرجل : به معنى زياده‌گويى درست يا اشتباه و « بقت المرأة » يعنى بسيار زاييد ، « بقت السماء » آسمان بسيار باريد . بق ( ساس ) حشره‌اى به اندازه‌ى مگس ( جنس
Cimex
از تيره‌ى نيم‌بالان
( Hemipteru
با بويى بد است . گروهى زندگى مىكند . در شكاف چوب و درز بسته نهان مىماند پس فرارسيدن شب و آراميدن آدمى در بستر به سوى او مىخزد و نيش مىزند . نيش ساس بسيار دردآور و خارش‌زاست لكه سرخ رنگ بجا مىگذارد .

بنّى :

گونه ماهى رودخانه‌اى كارون ، نيل ، دجله و فرات است . در نوشته‌هاى مصر باستان و در « بغيه الطالبين » « بنينو » آمده است . مردم آن را از ماهىهاى ارزشمند بشمار مىآوردند .