تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منصوري في الطب ( فارسى ) — صفحة 667

مساهمون:

ص٦٦٧
درد مفاصل و قولنج و عرق النساء و درد ورك و خون سودمند است نطول آن با آب براى پاك كردن سينه و شش از بلغم لزج و باد روده‌ها خوب است . براى سردى دماغ و بدن نيكو ولى سدد و صداع مىآورد . قىآور و مسكر نيز مىباشد . . . ( دهخدا ) )

حزاز الحجر

purmelia perlata Linn / Stoon flower : ( Haz z , al , Haj r )
( ذ : بهق الحجر ، جوز جندم ، گوز گندم ، حراز الصخر ، به پارسى « گل سنگ » گويند همچون طحلب بر روى سنگ پيدا شود . درمان‌كننده‌ى حزاز و قوباست طبيعت آن سرد و خشك است بر ورم‌هاى گرم طلا كردن آن نافع است ، اگر به موضعى كه خون مىآيد ضماد كنند خون را باز دارد . ضماد آن بر قوبا بسيار سودمند است ورم زبان و يرقان را سود دهد . . . ( اختيارات بديعى ) )

حسك

Tribulus terrestris Linn Caltrops : ( Hasak )
در كتاب‌هاى قرابادين بنام ضرس العجوز ، حمص الأمير آمده ، گياهى يك ساله علفى برگ آن به مانند خرفه ولى باريك‌تر از آن و در پايانه آن خارى فشرده و سخت دارد در جاهاى ويرانه و رها شده مىرويد . گونه ديگر آن در باغچه‌ها و باغ‌ها و كنار رودخانه‌ها كاشته مىشود كه داراى برگى پهن‌تر و بىخار است و هر دو گونه ميوه‌اى سخت دارند . ( ذ : واژه تازىشده‌ى خسك ، بستيناج ، شكوهه ، خنجك ، خار مغيلان ، خارسه‌سو طبيعت آن سرد است به اعتدال و خشك است در مرتبت نخست و گويند گرم است در اول معتدل در گرمى و سردى ، ضماد آن بر ورم‌هاى گرم نافع ، منضج و ملين ، ريش بن دندان و عفونت‌هاى آن را زايل كند براى درد مثانه ، عسر البول ، قولنج سودمند ، سنگ گرده و مثانه بريزاند ، باه و منى را بيفزايد . . . ( تحفه حكيم ) )

حشيشه الزجاج

parietaria officinalis / Common : ( Hashishah , al , zujaj ) Linn pellitory
گياهى چندساله در جاهاى ويرانه و شوره‌زارها مىرويد با ساقه‌اى راست پرشاخه كه در نزديكى ريشه با گل‌هاى ريز سبز مىرويد برخى پزشكان نام « حبيقة » به آن داده‌اند زيرا گياهى پرشاخه و برگ و فشرده و كوتاه است . داراى نيترات پتاسيم و گوگرد است ازاين‌رو پيشينيان براى پاك كردن شيشه و بلور به كار مىبردند و آنها را