تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منصوري في الطب ( فارسى ) — صفحة 163

مساهمون:

ص١٦٣
چنانچه خوب پرداخته و پخته و رسيده شود و يا آب‌پز گردد از بادآورى آن كاسته مىشود . دانه‌هاى بادشكن چون زيره ، انيسون ( باديان رومى ) و انگدان رومى ( كاشم ) و سداب چنان كه با آنها آميخته شود ، از بادآورى آنها جلوگيرى مىكنند ، سركه‌ى آميخته با عسل نيز بادها را كاهش و نفخ را از ميان مىبرد .

داروهاى نرم و پاك‌كننده و جلادهنده و از ميان‌برنده‌ى گرفتگىها :

بخش آبكى آش جو « 1 » و شنبليله و خربزه‌ى شيرين و باقالى و نخود ( سياه آن گرده را پاكسازى و سنگ‌ها را متلاشى مىكند ) و كبر با سركه ، از اين‌گونه داروها هستند . چنانچه پياز دشتى « 2 » پيش از خوراك ، خورده شود ، شكمبه و روده‌ها را پاك مىكند و گرفتگى گرده را باز مىكند ، به ويژه اگر با خردل و پياز و يا سير و يا تره و خورده شود . ترب كيموس سفت را نرم مىكند و مىبرد . آب پنير نيز ملايم‌كننده است . انجير تازه و خشك گرده را پاك مىكند . بادام به ويژه تلخ آن نرم و پاك و بازكننده‌ى تنگىهاى گرده است . طحال « 3 » در بيرون راندن نمورى از سينه و شش كمك مىنمايد . پسته جگر را نيرومند مىكند و گشاينده‌ى تنگىهاست . شهد زنبور نرم و پاك‌كننده و به ويژه اگر از درخت گرم و خشك چون پودنه كوهى ( صعتر ) و مانند آن گرفته شده باشد . آب عسل بزاق سفت را ملايم و كمك به روان شدن تراوش آن مىكند . سكنجبين « 4 » نرم‌كننده و برنده‌ى نمورىهاى سفت و ليز و بازكننده‌ى تنگىها و بسته‌شدگىهاى جگر است . طحال سينه و شش را پاكسازى مىنمايد . شراب ملايم رگ‌ها را از كيموس غليظ و كهنه كه داراى تندى و تيزى مىباشد را پاك مىكند . همچنين براى كسى كه در جگر و تن كيموس سفت و سرد داشته باشد ، سودمند است .
هامش
( 1 ) . ماء كشك الشعير : خوراكى پختنى ترش‌مزه ، آب‌جو ، يا آب‌جو با سركه يا آب‌جو با شير جوشيده ( منتهى الارب ) . ن . ك « كشك » نمايه خوراكىها ( 2 ) . عنصل : ن . ك نمايه داروهاى تكى ( 3 ) . طحال : ن . ك نمايه داروهاى تكى ( 4 ) . سكنجبين : ن . ك نمايه داروهاى تكى
منصوري في الطب ( فارسى ) — صفحة 163 | محمد بن زكريا الرازي / حازم بكرى صديقى