قدرى در علت اينطور خواب نوع ايرانىها فكر كردم . هيچ نيست ، مگر آنكه در طفوليت به واسطهء بد خوابانيدن اطفال و ناقص كردن مدت تنفس و نداشتن اسباب استراحت طبيعى ، اين صدمه عارض است ؛ مكرر امتحان كردهام .
« عبد الكريم » با آنكه همهطور اسباب استراحت براى او فراهم بوده است ، از عدم مراقبت و بىحسى خودش ، زير سرش را درست نمىكند . همينطور كه زير سرش كوتاه و بىترتيب مىشود ، آنطور خرخر مىكند .
به هرصورت ، نتيجه اين توجه من ، ياد مرحوم امير بود . سوره فاتحه و جمعه و صلوات به تقديم و هديه قرائت كرده ، خانم « مفرح السلطنه » را دعا كرده ، رفتم بيرون در سر نهر ، وضو گرفته ، آمدم . « رضا » برخاسته « 1 » ، اسبابها را جمع كرده ، آقايان را بيدار نموده ، نماز خوانده ، ساعت 5 / 2 به دسته [ مانده ] ، حركت كرده ، روانه شديم .
روز پنجشنبه ، هفتم [ جمادى الاول 1330 ه . ق . ]
2 ساعت و نيم به دسته مانده ، سوار شده ، يعنى از وسط آبادى به قدر نيم فرسخ كه راه پست و بلند و تپه و ماهور بود ، پياده آمديم . نهر آبى به باغى رفت ، كه ديوار كوتاه داشت .
ناچار از كنار ديوار عبور كرديم ، كه عرض نهر زياد بود و نمىشد بجهيم . دستم را به سر ديوار گذاشته ، انگشتر از انگشتم در نهر آب توى باغ افتاد . هرچه تجسس كردم ، به واسطهء تاريكى به دست نيامد .
روانه شده ، بيرون آبادىها و چاهها سوار شده ، مالها خيلى بد و لاغر بودند . راه هم سنگلاخ [ بود ] . تا ساعت 4 از دسته [ گذشته ] ، رسيد [ يم ] به « نظامآباد » « 2 » ، كه 4 فرسنگ راه است .
نظامآباد ، در كوهپايه احداث شده است . آب شور و تلخى دارد ، خيلى كم . اين آبادى را « نظام السلطنه » « 3 » مرحوم ساخته و احداث نموده ، و بعد از فوت او باير و
هامش
( 1 ) . در اصل : برخواسته
( 2 ) . نظامآباد روستايى است در 22 كيلومترى شهر مورچهخورت ، كه تا « طرق » نيز 23 كيلومتر فاصله داشته و درست بين اين دو نقطه جغرافيايى واقع شده است . اين آبادى كوچك در ارتفاع 1900 مترى از سطح دريا واقع شده و تپه ماهورى مىباشد .
( 3 ) . حسين قلى خان ما فى ، فرزند شريف خان قزوينى ، ملقب به نظام السلطنه پس از فراغت از تحصيل ، در دستگاه حسام السلطنه ابتدا « منشى » و سپس « تفنگدارباشى » شد . در سال 1274 ه . ق . از طرف حسام السلطنه به حكومت بوشهر منصوب گرديد و مدت يك سال نيز حكومت كازرون و ممسنى را