كشته شدن ناصر الدين شاه و پايان دوره ناصرى
در ظهر روز جمعه هفدهم ذيقعدهء سال 1313 ( ه . ق ) برابر با ارديبهشت ماه سال 1275 ( ه ش ) و ماه آوريل سال 1896 ( م . ) ناصر الدين شاه در حرم عبد العظيم به ضرب گلولهء ميرزا رضا كرمانى كشته شد .
گزارش چگونگى كشتهشدن ناصرالدين شاه را در بيشتر نوشتههاى تاريخى و سياسى و اجتماعى مربوط به دورهء قاجاريه نوشتهاند ما نيز در اينجا به گوشههايى از اين ماجرا اشاره مىكنيم .
پيش از اينكه به شرح اين رويداد بپردازيم چهارده سال به عقب باز مىگرديم و به روزنامهء خاطرات اعتماد السلطنه نظر مىافكنيم كه در آن كشته شدن ناصر الدين شاه پيشبينى شده بود .
« يكشنبه ، 28 محرم سنهء 1300 ( ه . ق ) : . . .
شب در خانه رفتيم ، الى عصر ساعت سه و نيم بودم . امروز شاه تفصيل خوابى كه چند شب قبل ديده بودند مىفرمودند ، خواب ديده بودند حيوان بزرگى كه از فيل بزرگتر بود به شاه حمله برده بود . شاه بازى در دست داشته و به طرف آن حيوان رها كرده بود . باز به زير گلوى حيوان چسبيده بود . پوست زير گلوى او را دريده ، خون زيادى جارى شده حيوان بر زمين خورده مرده بود . شاه از شدت عفونت خون حيوان دور شده بود . حيوان سر بلند كرده و به شاه گفته بود تا چهاردهسال ديگر زنده مىشوم و به تو تلافى خواهم كرد . » « 1 »
و مىبينيم كه درست چهارده سال بعد ناصر الدين شاه كشته مىشود !
تاج السلطنه ، دختر ناصر الدين شاه در خاطرات خود نوشته است :
« در همان روزى كه پدرم مقتول شد ، صبح كه از حمام بيرون مىآمد ، انيس الدوله در سر حمام منتظر مىشود تا [ پدرم ] لباس بپوشد ، بعد اجازه مىخواهد كه در خلوت عرض بكند . به
هامش
( 1 ) . روزنامه خاطرات اعتمادالسلطنه ، ص 206 .