تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سرگذشت تهران ( فارسى ) — صفحة 321

مساهمون:

ص٣٢١
شهريور 1320 خورشيدى كه رضا شاه پهلوى از سلطنت مستعفى و به خارج برده شد ، در مملكت بالطبع با بودن لشكر اجانب در ايران هرج‌ومرج ايجاد شد و قوام السلطنه [ احمد قوام ] برادر تنى وثوق الدوله [ عاقد قرارداد ننگين 1919 ] نيز در سال 1321 خورشيدى نخست‌وزير گرديد . وثوق الدوله بهترين موقع را براى خود مغتنم شمرده و نفوذ خويش را به كار برد و سليمانيه را به ثبت داد و طبق رسم مملكت و معمولى رجال مشغول به فتوحات داخلى گرديد به اين معنى كه در اين تشكيلات بىحساب و بىترتيب بجاى سى هزار متر سليمانيه را به سى و پنج ميليون متر رسانيده و در حقيقت اراضى سمت شرقى تهران را به ثبت رسانيد و ورقه مالكيت براى خود گرفت و اكنون زمينهاى مزبور از مترى 700 تا 2000 ريال و شايد قدرى بيشتر به فروش مىرسد و ميليونها بلكه ميلياردها تومان اعقاب او از اين محل كه بانى آن به بيگانه خدمت كرده مشغول به استفاده بردن مىباشند . « 1 » وثوق الدوله پيش از قضيهء شهريور 1320 ، گنبدى را كه در روى سرسراى عمارت سليمانيه ساخته بود و چند مترى بلندى داشت و از فرسنگها مسافت كاملا ديده مىشد ، براى اينكه نمايش زيادى نداشته باشد و از او گرفته نشود به كلى آن را برداشت و با سطح پشت‌بام ساير قسمتهاى عمارت مساوى و يكسان نمود « 2 » و هم اكنون اراضى تهران نو ميدان وثوق الدوله و غيره از زمينهايى است كه وثوق الدوله به نام خود به ثبت رسانده بود . گورستان مسيحيان نيز در اراضى سليمانيه قرار گرفته است . « 3 » يكى ديگر از اراضى پرآوازه در شرق تهران دولاب مىباشد كه امروز از آن جز نامى برجاى نمانده است

دولاب

دولاب ديهى بسيار كهنه و قديمى بوده است كه در سابق و پيش از توسعه شهر تهران در خارج از برج و باروى دوره صفوى و پس از آن بود كه در شرق و جنوب شرقى تهران آن زمان قرار داشت صيفى و تره‌بارى كه در تهران مصرف مىشد بيشتر از زمينهاى اطراف اين ده بوده است . آقاى دكتر حسين كريمان نام دولاب را مركب از دو كلمه « دول » مقلوب « دلو » و « آب »
هامش
( 1 ) - تلفيقى از شرح حال رجال ايران ، ج 3 ، ص 294 - 293 و ج 4 ص 314 - 313 . ( 2 ) - شرح حال رجال ايران ، ج 1 ، ص 352 . ( 3 ) - تهران در گذرگاه تاريخ ايران ، ج . م . زاوش ، ص 146 .