و يكى ديگر از اين گونه قلاع قلعهايست كه در سنگستان و دامنهء دشت قلعهء سفيد پهلوى رشتهء قنات مزرعهء حاجى آباد واقع است و آن قلعه چون در حوالى املاك درم و مزارع نصر آباد است خاكش را حمل و نقل باملاك مزروعه نمودهاند و با زمين پست كردهاند . ولى ارباب بصيرت و دانش كه در امارات و آثار عمارات و متفرعاتش نظر ميكنند بفراست ميفهمند كه عجب معقل وسيع منيع و قلعه حصين رفيع بوده و مسلم ميدانند كه بانى آن از جمله مردم بزرگ و با عزم و پيشرفت بوده . از جملهء ملزومات آن قلعه نهرى از پنج فرسخ راه مارپيچ از يك پهلوى رودخانهء درم سه چهار ذرع بلندتر از كف رودخانه با سنگ و آهك در [ 100 ر ] كمال استحكام ساخته و آبهاى قراء سردسير كه در آن رودخانه واقعند به آن قلعه آورده و اين نهر در السنهء عوام و خواص به نهر فرعونى مشهور است و بعقيدهء مسوّد اوراق اين قلعه نيز از بناهاى فرعونى است ، چهكه در آن رودخانه موافق آنچه پيش گذشت از بناهاى فرعونى زياد است و در دهنهء آن رودخانه ابتداى مزرعهء درم موضعى كه به قلعهء فرعونى موسوم است ، از بس معدوم الاثار است به تفصيل مامضى اكتفا نمودم .
خلاصه در آن دامنه چندين قلعهء ملوكانه است كه قطعا از بناهاى فرعونى و از نهر مزبور مشروب بودهاند ، و اللّه اعلم كه بعقيدهء اغلب فرعون موسى بانى آن ابنيه است يا فرعون ديگر .
و دو تا ديگر از قلاع وسيعهء منيعهء عجيبه كه از نهر مزبور آب ميبردهاند قلعههاى موسوم به قلعه سفيداند كه بالفعل در وسط املاك
مرآة القاسان يا تاريخ كاشان ( فارسى ) — صفحة 121
مساهمون: عبد الرحيم كلانتر ضرابى ( سهيل كاشانى )
ص١٢١