حرف النون
در نسخهء حُسن " نون " ابروش نگر * نقطه به ميان ، سواد آن كحل بصر
استاد ازل چو نون ابروش كشيد * محراب نياز كرده زان اهل نظر
نكته : نون كنايت از حقايق اعيان در عالم ملك و ملكوت است و لهذا در سورهء
" ن وَ الْقَلَمِ وَ ما يَسْطُرُونَ "
[ 1 ] نون تقديم يافت و حال آنكه اول مخلوقات ، قلم است كه " اوّل ما خلق اللّه القلم " [ 2 ] ؛ و نون دوات است ؛ چرا كه قلم مبدأ مفصلات صور اعيان است و دوات ، منشأ و منبع حقايق ؛ و دوات حروف و مجملات همه نقوش اكوان است .
لاجرم جواهر حروف كونيه به امداد تحقّق پذيرد و قلم آلت ظهور امتداد حرفى باشد كه
" وَ ما يَسْطُرُونَ "
اشارت به ظهور آن نقوش حروف است مفصّلا .
و نون را گاهى به معنى " حوت " استعمال نمايند ، چنانچه حضرت يونس نبى را - عليه السّلام - به " ذو النون " ذكر نمايند و مشهور است كه قوام ارض بر پشت حوت است .
پس بر اين وجه مدلول ، نون مقوّم حقايق ملكى باشد و همچنان در عالم رحم ، نون جهت تأكيد و تأييد حقايق اعيان است ، چنانچه در هر كلمه كه نون تأكيد درآيد ، بر ثبوت آن معنى دلالت كند و در عالم آثار كه به اصطلاح اين طايفهء اهل حق آن را اعراب گويند ، " نون " از تكرار اعراب و تنوين حادث شود كه عبارت از اقتران خلق و امر است :
" أَلا لَهُ الْخَلْقُ وَ الْأَمْرُ تَبارَكَ اللَّهُ رَبُّ الْعالَمِينَ "
[ 3 ] .
نور الانوار [ 4 ] : ذات حق را گويند به اعتبار آنكه منشأ وجود است ، چرا كه نور و وجود ، نزد اين طايفه مترادفند .