ظهور يافتهاند كه با حرفى است كه به دنبال الف ، يعنى الفى كه به ازاى ذات خداست ، مىآيد .
( [ 2 ] ) . وجود با باى بسم اللّه شروع شده و به وسيلهء آن عابد از معبود بازشناخته مىشود .
( [ 3 ] ) . سورهء ذاريات ، آيهء 49 : و از هر چيزى دو گونه [ يعنى نر و ماده ] آفريديم ، اميد كه شما عبرت گيريد .
( [ 4 ] ) . به صورت " انا النّقطة الّتى تحت الباء المبسوطة " به حضرت على - عليه السّلام - نسبت داده شده است ، مشارق الانوار اليقين ، ص 21 . و همچنين است " انا النّقطة باء بسم اللّه " ر . ك : رسالههاى شاه نعمت الله ولى ، ج 2 ؛ رسالهء هدايت ، ص 205 و ج 3 ؛ رسالهء ذوقيّات ، ص 17 . در تمهيدات ، ص 114 : " انا النّقطة باء بسم اللّه " منسوب به شبلى است و در رسالهء قشيريه ، ص 76 ، اين عبارت از قول مردى خطاب به شبلى بيان شده است .
( [ 5 ] ) . حديثى از حضرت رسول - صلى اللّه عليه و آله و سلّم - كه صورت كامل آن در كشف الاسرار چنين آمده است : " انّ اول ما خلق اللّه القلم ، فقال : اكتب ! فقال : يا ربّ و ما اكتب ؟
آنچ فرمود . . . آن نه قلم ماست ، قلم خداست و قلم خداى مناسب عظمت و جلال او باشد و آن روح پاك محمدى است و نور او آن وقت كه حق تعالى آن روح را بيافريد و به نظر محبّت به دو نگريست ، حيا بر وى غالب شد ، روح از حيا شق يافت ، عقل يكى شق او آمد . . . ( ميبدى ، كشف الاسرار ، ج 10 ، ص 187 ؛ همان ، ج 3 ، ص 379 ؛ نجم رازى ، مرصاد العباد ، ص 52 ) .
( [ 6 ] ) . همان توبه است ، زيرا اولين راهى است كه بنده به واسطهء آن به بارگاه قرب پروردگار وارد مىشود ( جرجانى ، تعريفات ، ص 27 ) .
توبه است . توبه نخستين چيزى است كه به وسيلهء آن بنده در درگاه پروردگار نزديكى حاصل مىكند . . . آنچنانكه معصيت هر طايفه نوعى است ، توبهء هركس نيز نوعى مىباشد . ازاينرو مىگويند : حسنات الابرار ، سيئات المقرّبين ( كاشانى ، اصطلاحات الصوفية ، صص 65 و 66 ) .
باب الابواب در سير رجوعى كه سير الى اللّه و طريق مكاشفهء مراد است ، توبه و رجوع به جانب حق است و در اصطلاحات صوفيّه توبه را باب الابواب مىخوانند ، زيرا كه اول چيزى كه طالب سالك به سبب و وسيلهء آن چيز به مقام قرب حضرت خداوندى
اصطلاحات صوفيان ( متن كامل رساله مرآت عشاق ) ( فارسى ) — صفحة 82
مساهمون: مؤلف مجهول
ص٨٢