غيره من الآيات ، ترك بدى مىبايد كرد تا بدى نبينند لا سيّما جور و قد صدق القائل :
زخمى كه زنى چو باز بايد خوردن * در كم زدن اختيار بايد كردن
زيادتى نمىتوان كرد و اگر مىكنند مكافات را انتظار مىبايد داشت ، اگر سلامت از بدى خواهند ، بدى ترك بايد كرد . و اگر نيكى خواهند ، نيكى بايد كرد
إِنْ أَحْسَنْتُمْ أَحْسَنْتُمْ لِأَنْفُسِكُمْ وَ إِنْ أَسَأْتُمْ فَلَها
« 1 » « كما تكونون يولّى عليكم » از چيست ؟ « ارحموا من فى الارض يرحمكم من فى السّماء » از كجا است ؟
لَها ما كَسَبَتْ وَ عَلَيْها مَا اكْتَسَبَتْ
« 2 » چه مىگويد ؟ ديگر .
و چون بدى روى نمايد به دعا و صدقه و تضرع و استغفار و توبه و امثال آن آن را استقبال بايد نمود تا بازگردد و به تدبير جزئى اكتفا نبايد نمود كه صورت آن بلا به منزل محصلى است كه از غيب گماشتهاند
فَطافَ عَلَيْها طائِفٌ مِنْ رَبِّكَ وَ هُمْ نائِمُونَ فَأَصْبَحَتْ كَالصَّرِيمِ
« 3 » بعد از آنكه راجع استدهاند اگر محصلانه به او مىدهند مفيد است ، اما اگر راجع نستدهاند مفيد نمىافتد ، مگر تسكينى و تسويفى را ، اما روز ديگر بازمىآيد تدبير جزوى محصلانه است و هرگز دافع كلى نمىباشد و اگر مندفع گشت براى آن بود كه همان قدر بيش حواله نكرده بودند ، فليفهم ذلك « لا يردّ الّا الدّعاء و لا يزيد فى العمر الّا البرّ ، من فرّ من القضاء لاقى القضاء فى فراره » تدبير جزوى سدّ بعضى روزنها بيش نمىكند و روزنهاى نفوذ قضا را حصر و ضبطى نيست ، بلكه نفس آن حركت كه او دفع قضا مىكند حركت مىباشد به سوى قضا .
هامش
( 1 ) . سوره اسراء ، آيه 7 « اگر نيكى كنيد ، به خود نيكى كردهايد و اگر بدى كنيد ، به خود بدى نمودهايد » .
( 2 ) . سوره بقره ، آيه 286 « آنچه [ از خوبى ] به دست آورد ، به سود اوست و آنچه [ از بدى ] به دست آورد ، به زيان او » .
( 3 ) . سوره قلم ، آيههاى 19 و 20 « پس در حالى كه آنان غنوده بودند ، بلايى از جانب پروردگارت بر آن [ باغ ] به گردش درآمد ، و [ باغ ] آفتزده [ و زمين باير ] گرديد » .