تجلّى الهى فانى شده به حق قائم شده و حق عين ذات و صفات ايشان شده ، حق را به حق ديدهاند .
و اما قاطعان بيابان طلب و سالكان مسالك تعب ايشان جنائباند . و جنائب جمع جنيبه است و جنيبه آن مركب را مىگويند كه پيشپيش سلاطين مىكشند . و اينجا جنائب سائران إلى اللّهاند ، حامل زاد تقوى و طاعت برداشته در راه حق مىروند و هنوز به منازل قلبيه قرب نرسيدهاند .
و كلّ منهم يأتيه منه * فتوح غيوبه من كلّ جانب
يعنى هريكى ازين قائمان به حق و ازين قاطعان بيداء طلب مىآيد به او از فتوحات غيبيّه و عطاياى الهيّه از هر جانب يعنى از جانب روحانيّات و جسمانيّات فتوحات اسماى الهيّه و تجليّات ذاتيّه و صفاتيّه بر هريكى ازين مذكورين از مبدأ درخور استعدادات آن مىرسد ، و بر هريكى از آن اسم كه خود مظهر آن واقع شدهاند احكام آن اسما كه به حقيقت فتوحات الهى است مىرسد و همه را به كمال لايق ايشان مىرساند . شعر :
على حسب الأسماء تجرى امورهم * و إن لم تكن أفعالهم بالسّديدة
اعلم وفقك اللّه أنّ الأمر مبنىّ فى نفسه على الفرديّة .
يعنى امر ايجاد كه عبارت از ظهور حق است به صورت خلق ، مبنى بر فرديّت است ؛ و مراد به فرد در اين محل مقابل زوج است .
و فرديّت از خواص عدد است و مادام كه واحد كه مبدأ و منشأ عدد است به اثنينيّت ( با تثنيه - خ ) متعدد نشود فرديّت حاصل نمىشود .
و لها التّثليث فهى من الثّلاثة فصاعدا . فالثّلاثة أوّل الأفراد . و عن هذه الحضرة الإلهيّة « 1 » وجد العالم .
هامش
( 1 ) - متون نسخ فصوصى كه فعلا در دست داريم ، در همه آنها كلمه « الإلهيه » آمده است . جناب استادم علامه محمد حسين فاضل تونى - رضوان اللّه عليه ، و روحى فداه - در درس فرمودند كه لفظ -