جبلّت ترابى كه مبعّد بنده است عن اللّه تعالى منكشف مىشود تا در چهل روز كامل ايّام خلوت آن چهل طبقهء حجاب روز تخمير را كشف كند .
و نشان تأثير اربعينيّه در سالك و علامت صدق او در خلوت و نشان آنك درين اربعينيّه به شرائط اخلاص وفا كرده است آن است كه چون از خلوت اربعينيّه بيرون آيد بيش به دنيا رغبت نكند و زهد نمايد و از دار غرور دور شود و به دار الخلود باز گردد . جهت آنك ترك دنيا از ضرورت و لوازم ظهور حكمت است در دل .
و هر كه به دنيا رغبت نمايد و زهد نكند علامت آن باشد كه در خلوت بر هيچ حكمتى ظفر نيافته است و هيچ حاصل نكرده .
و هر كه را بعد از اربعينيّه در باطن حكمت الهى پديد نيايد از آن باشد كه شرائط خلوت او به خلل بوده است و اخلاص به جاى نياورده است ، و هر كه اخلاص به جاى نيارد خداى را عبادت نكرده است جهت آنك خداى عبادت بىاخلاص را قبول نمىكند ، قال اللّه تعالى :
« وَ ما أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ »
.
شبلى مريدى را وصيّت مىكرد گفت تنهائى و خلوت را ملازم شو ، نام خود را از ميان قوم پاك كن ، روى به ديوار آر تا آنگاه كه بميرى .
يحيى معاذ مىگويد كه وحدت آرزوى صدّيقان است . هر كه را داعيهء خلوت از باطن منبعث شود و نفس او درين باب مساعدت كند و ميل نمايد و او را به خلوت كشاند دليل كمال استعداد او باشد .
و حديث صحيح است كه پيش از نبوّت رسول اللّه عليه السّلم خلوت را دوست داشتى و زواده برگرفتى و به غار حرا رفتى و شبهاى بسيار آنجا خلوت گزيدى و باز پيش خديجه آمدى و زواده گرفتى و باز رفتى تا آنگاه كه جبريل برو پيدا شد و وحى آورد كه :
« اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ . خَلَقَ الْإِنْسانَ مِنْ عَلَقٍ . »
و مشايخ طريقت قدّس اللّه ارواحهم خلوت را ازين اصول آيات و احاديث « 1 » گرفتهاند و مريدان و طالبان را اين راه را اختيار كرده .
هامش
( 1 ) - اصل : احاديث .