او هوى النفس فانه تزيد ظلمة فى الباطن و يقويها و يفتح باب الشيطان الى الباطن و كل قول و عمل موافق للشرع بخلاف الطبع و الهوى يزيد نورا فى الباطن و يقويه و يضيق مجرى الشيطان و يسدّ بابه الى الباطن ثم اعلم ان الشيطان زيادة مجاورته مع الحاسة الشامة لان عمل الخير قل ما يوجد فيها بخلاف الحواس الاربعة فيكون نور الشامة اقل بالنسبة الى باقى الحواس فلذا يدخل من الانف و يجلس على طريق الدماغ و يريه فى المنام اضغاث الاحلام و يوقع الامثلة المختلفة المشوّشة للقلب و يحرّك القوة المتخيلة و ينفخ الكبر و العجب فى الدماغ و لذلك قال النبى ص اقلّوا نومكم و اذكروا الله تعالى بعد اليقظة نظم -
هزار الله اكبر گفت جان من به حمد الله * . كه جاى نوش كردار است سرمست مسلمانى
اگر با حق تو همراهى به روى بت بزن شاهى * رسيد از ماه تا ماهى عنايتهاى ربانى
. فصل - فى روح الانسان روح الانسان افضل الخلق و لا مظهر و لا نظير و لا مثال لها فى عوالم الملك و الملكوت و الجبروت و انها ابدية و ان لم يكن ازلية قال الله تعالى
لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسانَ فِي أَحْسَنِ تَقْوِيمٍ
و قال النبى صلى الله عليه و آله ان الله تعالى خلق آدم على صورته اى جعله مظهرا و مظهرا لصفاته العلى و اسمائه الحسنى و قال الله تعالى
وَ نَفَخْتُ فِيهِ مِنْ رُوحِي
شرّفها بالاضافة الى ذاته و قال النبى ص