باشى يا بدانى كه اين سماوات و ارض چيست ؟ مگر كه اين آيت
« يُدَبِّرُ الْأَمْرَ مِنَ السَّماءِ إِلَى الْأَرْضِ »
بر تو كشف كنند تا امر با تو بگويد كه سماوات و ارض چه باشد .
« وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ »
بر خلق جلوه مىكند ، و عذر اين جمله بخواسته است . اى دوست اگر ممكن است كه در جهان كسى اين آيت را بىآنكه ديده باشد حقيقت آن در تواند يافتن ، ممكن باشد كه تو نيز بىآنكه بينى و ديده باشى دريابى . از خدا بشنو كه گفت :
« وَ ما قَدَرُوا اللَّهَ حَقَّ قَدْرِهِ »
.
بيان اين مىكند ، اى « ما عرفوا اللّه حقّ معرفته » . دريغا مگر كه هرگز جمال « قلب المؤمن بين إصبعين من أصابع الرّحمن » نديدهاى ؟ اين « إصبعين » در عالم ديگر ، سما و ارض باشد . آخر شنيدهاى كه
« وَ السَّماواتُ مَطْوِيَّاتٌ بِيَمِينِهِ »
گواه اين سما و ارض شده است . مگر از مصطفى اين حديث نشنيدهاى كه « يد اللّه على الجماعة » ؟ و اگر باورت نيست از خداى - تعالى - بشنو كه بيان خلقت آدم مىكند :
« خلقت بيدىّ » ؛ و اين « يدى » دو نور است كه شنيدهاى .
( 342 ) دريغا
« مَثَلُ نُورِهِ كَمِشْكاةٍ فِيها مِصْباحٌ ، الْمِصْباحُ فِي زُجاجَةٍ ، الزُّجاجَةُ كَأَنَّها كَوْكَبٌ دُرِّيٌّ »
. دريغا بندهاى كه چون خداى را بيند ، نور وجه
هامش
( 1 ) يا بدانىBMR - AHPSU- -
( 1 - 2 ) سورهء 32 ( السجدة ) آيهء 5 ك - -
( 2 ) كنندA . . . UنكردهB- -
( 3 ) سورهء 6 ( الانعام ) آيهء 79 ك - -
( 3 - 4 ) مىكند . . . جملهA . . . Uو عذر اينH- -
( 4 ) استAHMSبودBPRU- - كسىHMRحقيقتAPSU - B- -
( 4 - 5 ) آيت را . . . يافتنMآيت بى . . . يافتARSآيت بىآنكه كسى ديده باشد در . . . يافتBآيت را حقيقت بى . . .
باشد در تواند يافتنHآيت . . . باشد در تواند يافتPU- -
( 6 ) و ديده . . . ازAHMRSدريابى و بدانى ازBدريابىPU- - سورهء 6 ( الانعام ) آيهء 91 م - -
( 9 ) شنيدهاىBHPRUشنيدىAMS- - سورهء 39 ( الزمر ) آيهء 67 ك - -
( 11 ) آدمMRآدمىABHPSU- -
( 12 ) سورهء 38 ( ص ) آيهء 75 ك - - شنيدهاىBHMPRUشنيدىAS- -
( 13 - 14 ) سورهء 24 ( النور ) آيهء 35 م - -