توانست ديدن شكر نعمت « 1 » منعم بر خود « 2 » واجب بيند .
و علامت درستى « 3 » نعمت از منعم آن بود كه به خدمت مولى عزّ و جلّ « 4 » مشغول شود ، چنانكه « 5 » مىفرمايد قوله عزّ و جلّ :
« اعْمَلُوا آلَ داوُدَ شُكْراً وَ قَلِيلٌ مِنْ عِبادِيَ الشَّكُورُ »
[ سبا / 13 ] . « 6 » فرمود : « 7 » كار كنيد اى تبار داود مرا و شكر كنيد آنچه شما را دادهام . « 8 »
و رسول - عليه السّلام - « 9 » چندانى « 10 » نماز گزاردى « 11 » كه پاى مباركش بياماسيدى . « 12 » ياران « 13 » سؤال كردند كه مولى عزّ و جلّ نه آنچه تو كنى « 14 » از تو عفو كرده است ؟ رسول - عليه السّلام - « 15 » چنين فرمود « 16 » كه « أ فلا اكون عبدا شكورا » . گفت : « 17 » پس بندهء شكركننده « 18 » نباشم ! پس پديد آمد كه يك شرط « 19 » به خدمت كوشيدن است ، ديگر از معاصى پرهيز كردن ، « 20 » چه اهل معرفت چنين گفتهاند كه كمترين شكر نعمت آن بود كه نعمت را سلاح [
b
113 ] معصيت نسازى . دليل برين « 21 » آنكه مولى عزّ و جلّ « 22 » در قرآن چنين فرموده « 23 » كه
« وَ لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ »
[ آل عمران / 123 ] . پارسى « 24 » اين بود كه نصرت كرد مولى عزّ و جلّ « 25 » شما را و شما ذليل و ضعيف بوديد ، « 26 » پرهيزگار باشيد . « 27 » پس پديد آمد كه شرط ديگر در شكر پرهيزگاريست و شرط ديگر « 28 » صبر است در محنت ، چه رسول - صلى اللّه عليه و سلّم - فرموده است : « 29 » « من كان فى الرّخاء شكورا ، كان فى البلاء صبورا » . فرمود « 30 » كه هركه در
هامش
( 1 ) . « نعمت » ندارد .
( 2 ) . خويش .
( 3 ) . + ديدار .
( 4 ) . تعالى .
( 5 ) . + حقّ تعالى .
( 6 ) . + حقّ تعالى .
( 7 ) . گفت .
( 8 ) . به شكر .
( 9 ) . صلى اللّه عليه و سلّم .
( 10 ) . چندان .
( 11 ) . كرد .
( 12 ) . پاى مبارك وى ورم كرد و شوخابه روان شد .
( 13 ) . « ياران » ندارد .
( 14 ) . نه مولى تعالى آنچه كردهاى و آنچه كنى .
( 15 ) . صلى اللّه عليه و سلّم .
( 16 ) . گفت .
( 17 ) . گفتى .
( 18 ) . شاكر .
( 19 ) . ديگر شرط شكر .
( 20 ) . ديگر شرط شكر از معاصى دور بودن است و پرهيز كردن .
( 21 ) . « اين » ندارد .
( 22 ) . تعالى .
( 23 ) . است قوله عزّ و جلّ .
( 24 ) . + آيت .
( 25 ) . تعالى + مر شما را يعنى رسول صلى اللّه عليه و سلّم را و ياران او را و شما ذليل . . .
( 26 ) . + پس .
( 27 ) . + از مولى تعالى تا مگر شكر توانيد كردن .
( 28 ) . + در شكر نعمت .
( 29 ) . خبر داد .
( 30 ) . گفت .