مقابلتهم نظرا منهم اليهم مجاز » .
مخفى بر سخنسنج نكتهدان نخواهد بود كه نظر عبارت از گشودن چشم است و چون چشم بتان گشوده بود متخيّل ايشان ميشد كه بتان نظر بايشان ميكنند اگر چه ايشان را نمىديدند ، پس نظر كه عبارت از گشودن چشم است محمول بر حقيقت است نه مجاز چنانچه جبايى را اعتقاد آن است .
لطيفة عقلية
بر دانشوران معالم قدس مخفى نخواهد بود كه در اين كريمه اشارت باستدلال عقلى بر ادراك و سمع و بصر حضرت بارى است باينكه عدم اين امور نقص است و واجب الوجود بايد كه مقدّس و منزه از شوايب نقص و عيب باشد . وجه استدلال آن است كه آن كه او را عبادت مينمائيد بايد كه قدرت بر اعانت و ياري شما و قوّت دفع مضرّت از شما داشته باشد چرا كه عبادت ايشان مينماييد كه فعل اختيارى است و فعل فاعل مختار بىمرجح نميتواند بود سيّما كه آن فعل عبادت باشد .
چه معلوم است كه عبادت كردن معبودى يا از جهت كمالات ذاتيه اوست يا از جهت آن است كه آن كس را از ظلمت عدم بساحت نور وجود درآورده است يا از جهت اميد شفقت و مرحمت و يارى به او است ، يا از جهت بيم و خوف از مضرت رسانيدن و جميع اين احتمالات از بتان منتفى است ، پس صلاحيت معبوديت به هيچوجه ندارند .
و بالجمله معبود بايد كه مدرك جميع چيزها از مبصرات و مسموعات و غيرهما بوده باشد ، تا عبادت شما را بيند و دعوت شما را شنود و اين بتان چنين نيستند پس اگر ايشان را دعوت نمائيد نميشنوند و اگر عبادت ايشان نمائيد نمىبينند ، پس صلاحيت معبوديت به هيچوجه ندارند .