تخطي إلى المحتوى الرئيسي

گوهر مراد ( فارسى ) — صفحة 710

مساهمون:

ص٧١٠
سفيدى و گرمى و مانند آن نمىباشد جاى كلام نيست . بلكه مفهوم وجود از معقولات ثانويه فلسفى است كه آنها را اصطلاحا مفاهيم اعتبارى ( انتزاعى ) مىگويند ، مانند مفهوم علّت ، معلول ، قدم ، حدوث ، وحدت ، كثرت و . . . ولى لازمه انتزاعى بودن مفهوم وجود اعتبارى بودن وجود به لحاظ خارج و اصالت ماهيت كه مصنّف نتيجه گرفته است نمىباشد . اعتبارى به معنى انتزاعى حكم مفهوم ، و اعتبارى نقطه مقابل اصالت حكم مصداق است ، بنابراين سرايت حكم يكى به ديگرى از قبيل مغالطه به اشتراك الاسم مىباشد . ص 194 س 22 : و چون ماهيت را با وجود خارجى اعتبار كنند . . . حكيم سبزوارى مطالب ياد شده را اين گونه به نظم آورده است :
ما قيل فى جواب ما الحقيقة * ماهية و الذات و الحقيقة
قيلت عليها مع وجود خارجى * و كلّها المعقول ثانيا يجئ
ص 197 س 2 : خواص واجب الوجود . اين بحث در ابطال نظريه ماترياليستها نقش به سزايى دارد ، زيرا آنان مدعى شده‌اند كه براهينى كه الهيّون بر اثبات واجب الوجود بالذات به عنوان موجودى غير مادى اقامه كرده‌اند ، مدّعاى آنان را اثبات نمىكند ، و گفته‌اند : « مادهء عالم طبيعت ازلى و واجب الوجود بالذات است » ، با توجّه به خواص واجب الوجود بالذات كه از طريق تحليل عقلى و بر پايه اصول قطعى آن بدست مىآيند بىپايگى اين پندار روشن مىگردد . ص 201 س 7 : و معنى وجود واجب عين ذات او بودن آن است كه . . . بلكه معنى آن اين است كه وجود او وابسته به هيچ چيز نيست ، و قائم بالذات مىباشد . و لازمه آن اين است كه هيچ‌گونه محدوديت و فقدانى در او راه نداشته